πληγωμένες, επίπεδες, εισέχουσες

Άρθρα

Πονάει ο θηλασμός; Και ναι και όχι….

Οι γυναίκες που δεν πονούν καθόλου κατά τη διάρκεια των πρώτων ημερών του θηλασμού είναι μάλλον τόσες, όσες και οι γυναίκες που λένε ότι έχουν την εμπειρία του οργασμού κατά τη διάρκεια του τοκετού τους, δηλαδή ελάχιστες. Όλοι έχουμε ακούσει τις τρομερές ιστορίες πόνου των θηλών και του στήθους και κανείς δεν πιστεύει τις γυναίκες που λένε ότι δεν πόνεσαν ποτέ κατά τη διάρκεια του θηλασμού.

Ο πόνος λοιπόν είναι συνηθισμένο φαινόμενο, αλλά είναι φυσιολογικό; Σύμφωνα με τον ειδικό του θηλασμού Δρ. Jack Newman:

“Αν και μια κάποια ευαισθησία είναι συνηθισμένη τις πρώτες μέρες, αυτή θα πρέπει να διαρκεί μόνο για λίγες μέρες και δεν θα πρέπει ποτέ να είναι τόσο δυνατός πόνος ώστε η μητέρα να φοβάται να θηλάσει. Κάθε πόνος που είναι περισσότερο από μέτριος, είναι αφύσικος και σχεδόν πάντα οφείλεται στην κακή πρόσληψη του στήθους από το μωρό”. 

Οι μητέρες που το έχουν περάσει θα σας πουν ότι απλώς χρειάζεται κάποιος χρόνος για να σκληραγωγηθούν οι θηλές. Κάποιοι άλλοι λένε ότι δεν υπάρχει τέτοιο πράγμα, δηλαδή «σκληραγώγηση θηλών» και ότι αν πονάμε κάτι δεν πάει καλά και χρειάζεται να το διορθώσουμε όσο το δυνατόν γρηγορότερα.

Η αλήθεια βρίσκεται νομίζω κάπου στην μέση. Δεν πιστεύω ότι χρειάζεται οπωσδήποτε χρόνος για να σκληραγωγηθούν οι θηλές, αλλά πιστεύω ότι κάθε ζευγάρι θηλασμού (μητέρα – μωρό) χρειάζεται χρόνο για να μάθει ο ένας τον άλλο και να βελτιώσουν την τεχνική τους. Και  πιστεύω ότι χρειάζεται να αναρωτιόμαστε «γιατί πονάει η μητέρα» και «τι μπορούμε να κάνουμε για να εξαλειφθεί ο πόνος».

Ανακαλύπτοντας την αιτία του πόνου

Εκτός από την μέτρια ευαισθησία για την οποία μιλάει ο Δρ Newman, ο πόνος που αισθανόμαστε κατά τη διάρκεια του θηλασμού συνήθως έχει μια αιτία. Και όπως λέει και η Kelly Bonyata IBCLC: «Μην ξεχνάτε ότι το πιο σημαντικό που μπορείτε να κάνετε για να θεραπευτεί ο πόνος, είναι να βρείτε την αιτία του προβλήματος».

Η πλειοψηφία των γυναικών αισθάνονται κάποιον πόνο κατά τις πρώτες εβδομάδες του θηλασμού, καθώς το μωρό μαθαίνει να πιάνει σωστά το στήθος, καθώς η μητέρα μαθαίνει πώς να το κάνει σωστά, καθώς οι θηλές της συνηθίζουν τον πολύωρο ερεθισμό και καθώς το στόμα του μωρού μεγαλώνει.

Κάποιοι το αποκαλούν «σκληραγώγηση θηλής», αλλά εγώ πιστεύω ότι είναι περισσότερο το ότι η μαμά και το μωρό μαθαίνουν να θηλάζουν. Και όπως συμβαίνει γενικά στη ζωή, κάποιοι μαθαίνουν πιο γρήγορα από κάποιους άλλους. Κι αυτός είναι ο λόγος που κάποιες γυναίκες χρειάζονται περισσότερο χρόνο για να ξεπεράσουν τελείως τον πόνο, απ’ ότι κάποιες άλλες. Αλλά όπως με  όλα τα προβλήματα που μένουν αδιάγνωστα, τα προβλήματα θηλασμού που μένουν αδιάγνωστα δεν ξεπερνιούνται από μόνα τους. Μόνο αν βρούμε την πηγή του προβλήματος, συνήθως μπορούμε να κάνουμε κάτι για να το διορθώσουμε.

Εάν ο πόνος που αισθανόμαστε είναι δυνατός ή μέτριος που όμως δεν καλυτερεύει όσο περνούν οι μέρες, αξίζει να επισκεφθούμε έναν πιστοποιημένο σύμβουλο θηλασμού ή να καλέσουμε μία σύμβουλο της La Leche. Η πιο συνηθισμένη αιτία είναι η λάθος προσκόλληση του μωρού στο στήθος, το οποίο δεν είναι πάντα εύκολο να επιτευχθεί και όχι πάντα εύκολο να διορθωθεί. Ξέρω πώς είναι η σωστή προσκόλληση στο στήθος και πώς είναι η αίσθηση αυτή, αλλά μου πήρε πολύ καιρό για να το μάθω.

Όταν ο γιος μου δεν μπορούσε να πιάσει σωστά, αλλά και αργότερα, που έπιανε σωστά αλλά εγώ πονούσα, ευχόμουν μέσα μου να μπορούσα να δανειστώ ένα άλλο μωρό και να το θηλάσω για ένα λεπτό, ώστε να καταλάβω ποια είναι η αίσθηση της σωστής προσκόλλησης. Δεν ξέρω εάν έφταιγε ο δικός μου τρόπος ή του μωρού, τα στήθη μου, οι θηλές μου ή το στόμα του. Το μόνο που ξέρω είναι ότι ήταν απογοητευτικό και πολύ επώδυνο.

Εκτός όμως από την σωστή προσκόλληση, υπάρχουν κι άλλα θέματα που μπορεί να προκαλούν πόνο κατά το θηλασμό. Ακριβώς όπως ένας κοντός αχίλλειος τένοντας εμποδίζει κάποια παιδιά από το να περπατήσουν σωστά, έτσι κι ένας κοντός χαλινός μπορεί να εμποδίσει κάποια παιδιά από το να θηλάσουν σωστά και μπορεί να προκαλέσουν μεγάλο πόνο στις μητέρες τους. Η μαμά μπορεί να κάνει τα πάντα σωστά, αλλά ο πόνος δεν μειώνεται καθόλου, εκτός κι αν διαγνωστεί το πρόβλημα και διορθωθεί.

Άλλες αιτίες πόνου και ενόχλησης είναι το πέτρωμα, η μυκητίαση, το δάγκωμα, οι φραγμένοι πόροι, η μαστίτιδα, ο θηλασμός μετά από εγχείρηση, μια νέα εγκυμοσύνη, η ωορηξία, το έντονο αντανακλαστικό εκροής γάλακτος και άλλα.

Θα το ξαναπώ: η ανακάλυψη της αιτίας του προβλήματος, είναι το πιο σημαντικό πράγμα που μπορείτε να κάνετε για να μειωθεί ο πόνος και να αποφύγετε περισσότερα προβλήματα στο μέλλον.

Σταματώντας τον πόνο

Το να βρεθεί η αιτία του προβλήματος είναι το πρώτο βήμα, αλλά όχι το τελευταίο. Υπάρχουν πολλά πράγματα που μπορούμε να κάνουμε για να ανακουφίσουμε τον πόνο του στήθους ή/και να θεραπεύσουμε τις πληγωμένες θηλές, ανάλογα πάντα με το πρόβλημα.

Σημαντική υπενθύμιση: εάν οι θηλές σας είναι ήδη πληγωμένες, θα πονούν ακόμα κι αν τα κάνετε όλα σωστά.

Μπορεί να έχετε ακούσει για διόρθωση της στάσης, ψευδοθηλές, προστατευτικά θηλών, επιθέματα υγρής γέλης, λανολίνη, κεραλοιφή, αντλίες, ζεστά ή κρύα επιθέματα, αερισμό του στήθους, μαλάξεις, αντιμυκητισιακές αλοιφές, αντιβιοτικά, κλπ. Αυτά είναι μερικά από τα «όπλα» που χρησιμοποιούμε όταν θέλουμε να αντιμετωπίσουμε κάποιο πρόβλημα του στήθους ή των θηλών και καλό είναι να τα χρησιμοποιήσετε μόνο αν σας το συστήσει κάποιος ειδικός επί του θέματος.

Πολλές γυναίκες όμως δεν ξέρουν ούτε τα μισά από αυτά που πρέπει να κάνουν για να θεραπεύσουν τις πληγωμένες τους θηλές ή/και το πονεμένο τους στήθος, γιατί κανείς δεν τους τα είπε. Πολλές γυναίκες υποφέρουν πολύ περισσότερο απ’ όσο χρειάζεται. Και πολλές γυναίκες εγκαταλείπουν το θηλασμό εξαιτίας του πόνου, ενώ μπορούν να θεραπευτούν.

Ο πόνος στις θηλές είναι το πιο συνηθισμένο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες που θηλάζουν και η πιο συνηθισμένη αιτία διακοπής του θηλασμού. Υπάρχουν τόσα εργαλεία και τόσοι τρόποι που μπορούν να βοηθήσουν τις μητέρες να ξεπεράσουν το πρόβλημα. Κι όμως, οι περισσότερες δεν τα καταφέρνουν, γιατί δεν τους ξέρουν.

Πώς να μιλήσουμε στην μητέρα που πονάει?

Ξέρω από πρώτο χέρι πόσο δύσκολος μπορεί να είναι ο θηλασμός και πόσο μπορεί να πονάει. Επίσης ξέρω πόσο ευάλωτες και απογοητευμένες μπορεί να είναι οι μητέρες όταν έρχονται αντιμέτωπες με τον πόνο. Και ξέρω ότι το να πω σε μια μαμά «κάνεις κάτι λάθος» δεν πρόκειται να την βοηθήσει, ούτε να της δώσει την αυτοπεποίθηση και την πίστη και την υποστήριξη που χρειάζεται από μένα.

Δουλεύοντας με μητέρες και μωρά τόσα χρόνια τώρα, έχω μάθει πόσο προσεκτικά πρέπει να διαλέγω τις λέξεις μου μερικές φορές. Έμαθα ότι όταν κάποια μητέρα μου κάνει μια ερώτηση, δεν πρέπει απλώς να απαντήσω την ερώτηση, αλλά πρέπει επίσης να την στηρίξω ψυχολογικά και να την επιβραβεύσω και να της δώσω την λύση διαβεβαιώνοντας την ότι όλα θα πάνε καλύτερα (γιατί στ’ αλήθεια πάνε όλα καλύτερα τελικά).

Ωστόσο, είναι δύσκολο. Δύσκολο να βρεθεί πάντα η ισορροπία ανάμεσα στην αλήθεια που πρέπει να μάθει η μητέρα και στο να μην τρομάξει από αυτήν και εγκαταλείψει το θηλασμό (γιατί πραγματικά γίνεται όλο και καλύτερος). Είναι επίσης δύσκολη η ισορροπία ανάμεσα στο χειρισμό αληθινών προβλημάτων θηλασμού και στο να μην ξεχνάμε να λέμε στις μητέρες πόσο σπουδαία δουλειά κάνουν θηλάζοντας τα μωρά τους.

Βίκυ Φαρδογιάννη – Πιστοποιημένη Σύμβουλος Θηλασμού IBCLC

 

Οι πιο συνηθισμένες δηλώσεις κατά του θηλασμού και πώς να τις απαντήσετε

Δήλωση: «Οι περισσότεροι άνθρωποι της γενιάς μας μεγάλωσαν με φόρμουλα και είναι υγιείς»

Απάντηση: Δεν είναι αλήθεια αυτό. Τις μακροχρόνιες επιπτώσεις του μη θηλασμού μόλις τώρα αρχίζουμε να τις καταλαβαίνουμε. Τα επίπεδα της χοληστερίνης, η πίεση του αίματος, η παχυσαρκία, οι αλλεργίες, ο διαβήτης, οι ακαδημαϊκές επιδόσεις, όλα αρχίζουν σιγά-σιγά να συνδέονται με τον τρόπο διατροφής μας όταν ήμασταν μωρά. Έχουμε πολύ περισσότερα προβλήματα όρασης, εντερικά προβλήματα, γρίπη, κρυώματα, προβλήματα των δοντιών, της καρδιάς και καρκίνο απ’ όσα θα είχαμε αν είχαμε θηλάσει. Και είμαστε λίγους βαθμούς πιο κάτω στα τεστ IQ απ’ ότι θα ήμασταν εάν είχαμε θηλάσει.

Δήλωση: “Ο γιος μου μεγάλωσε με φόρμουλα και είναι πολύ έξυπνος και τώρα σπουδάζει στο πανεπιστήμιο”

Απάντηση: Πάρα πολλές μελέτες έχουν δείξει ότι ο θηλασμός σχετίζεται με σημαντικά υψηλότερες επιδόσεις όσον αφορά την νοητική εξέλιξη. Μια διαφορά τουλάχιστον 3,16 βαθμών μετρήθηκε κατά τη διάρκεια 15 ετών. Είναι σημαντικό να καταλάβουμε ότι εάν οι γονιδιακές νοητικές δυνατότητες ενός παιδιού είναι για να φτάσει σε δείκτη IQ τα 150, μάλλον δεν θα κάνει και μεγάλη διαφορά μια απόκλιση 3,16 πόντων. Όμως ένα παιδί με γενετική προδιάθεση για δείκτη IQ 100, θα ωφεληθεί πολύ από 3,16 έξτρα πόντους. Με άλλα λόγια, ο θηλασμός επιτρέπει στο παιδί να φτάσει στο μέγιστο των δυνατοτήτων του. Διαβάστε σχετικά άρθρα εδώ και εδώ.

Δήλωση: “Παρόλο που το παιδί μου μεγάλωσε με φόρμουλα δεν είχε ποτέ αλλεργίες, αλλά το παιδί της φίλης μου που θηλάζει έχει διάφορες αλλεργίες, έκζεμα, βήχα και χαμηλό δείκτη IQ , οπότε το μητρικό γάλα δεν προστατεύει τελικά και τόσο πολύ”.

Απάντηση: Οι αποδείξεις που βασίζονται στην εμπειρία δεν αντιπροσωπεύουν απαραίτητα τον γενικό κανόνα. Οι στατιστικές μελέτες μάλλον είναι πιο ακριβείς στο να προσδιορίζουν πόσο συνηθισμένο είναι κάτι. Για παράδειγμα η φράση «ξέρω ένα παιδί που θηλάζει και έχει έκζεμα» δεν ακυρώνει τις έρευνες που δείχνουν ότι «ο θηλασμός μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο ενός παιδιού για έκζεμα». Μια περίπτωση, ή δύο, ή τρεις δεν μπορούν να αντιπαρατεθούν με τις μελέτες που εξετάζουν χιλιάδες περιπτώσεις. Επίσης, μια μητέρα που θηλάζει και το παιδί της έχει έκζεμα, μπορεί να είναι σίγουρη ότι ο τρόπος διατροφής του παιδιού της δεν συνέβαλε στην ανάπτυξη του εκζέματος. Ενώ μια μητέρα που δεν θηλάζει, δεν μπορεί ποτέ να είναι σίγουρη.

Δήλωση: “Γιατί οι θηλάζουσες μητέρες προσπαθούν να μας κάνουν να νιώσουμε ένοχες; Είναι επιλογή μου το πώς θα μεγαλώσω το παιδί μου”.

Απάντηση: Οι επιλογές υπάρχουν φυσικά, αλλά μόνο όταν είναι ξεκάθαρες, δηλαδή όταν έχουμε όλες τις πληροφορίες σχετικά με τις συνέπειες της κάθε μία επιλογής. Εμείς οι μητέρες λοιπόν θα πρέπει να έχουμε την ευκαιρία να κάνουμε ενημερωμένες επιλογές, βασισμένες σε επιστημονικά δεδομένα και όχι σε κουτσομπολιά. Οι μητέρες θα πρέπει να σταματήσουν να μαλώνουν με εμάς που προσπαθούμε να προωθήσουμε το θηλασμό και να μας κατηγορούν ότι τις κάνουμε να αισθάνονται ένοχες. Θα πρέπει μάλλον να στρέψουμε όλες μαζί το θυμό μας προς τις εταιρίες ξένου γάλακτος, οι οποίες μας λένε ψέματα και προς τους επαγγελματίες υγείας οι οποίοι υποτιμούν τον οργανισμό μας και τα ένστικτά μας.

Δήλωση: “Οι θηλάζουσες μητέρες είναι επικριτικές και εγωίστριες”.

Απάντηση: Το πόσο επικριτικός είναι κανείς εξαρτάται από το προφίλ αυτού που ακούει την πληροφορία και όχι αυτού που τη δίνει. Εάν κάποιος βρίσκει επικριτική μια στατιστική έρευνα, θα έλεγα ότι μάλλον αισθάνεται ήδη άσχημα για την επιλογή που έχει κάνει. Οι γιατροί, οι επιστήμονες, οι ερευνητές έχουν καθήκον να μας λένε την αλήθεια και το προφανές είναι ότι μπορούμε να παράγουμε την πιο κατάλληλη τροφή για τα μωρά μας. Ως γονείς δεν έχουμε καθήκον να πάρουμε στα σοβαρά αυτή την πληροφορία;

Δήλωση: “Θα ήθελα οι θηλάζουσες να σταματούσαν να υπαινίσσονται ότι οι γυναίκες που δεν θηλάζουν το κάνουν για την ευκολία τους”.

Απάντηση: Από έρευνα του Υπουργείου Υγείας της Μ. Βρετανίας, στην οποία συμμετείχαν 8.000 μητέρες και γίνεται κάθε 5 χρόνια: «Η πιο συνηθισμένη αιτία για θηλασμό ήταν ότι το μητρικό γάλα είναι το καλύτερο για τη υγεία των μωρών και ακολουθούσε η ευκολία. Η πιο συνηθισμένη αιτία για μη θηλασμό ήταν ότι θα μπορούσε κάποιος άλλος να ταΐζει το μωρό (δηλαδή η ευκολία), και αμέσως μετά η «απέχθεια» για το θηλασμό.

Δήλωση: “Η φόρμουλα δεν διαφέρει και τόσο πολύ από το μητρικό γάλα”.

Απάντηση: Είστε σίγουροι; Δείτε αυτό:

whats-in-breastmilk

 

Δήλωση: “Η φόρμουλα είναι ασφαλής. Δεν θα επιτρεπόταν η πώλησή της αλλιώς”.

Απάντηση: Τα τσιγάρα, τα πυροτεχνήματα, οι αναπτήρες, τα σπίρτα και ένα σωρό άλλα επικίνδυνα πράγματα πωλούνται παντού κάθε μέρα. Δεν είναι απολύτως ασφαλή, αλλά πωλούνται.

Δήλωση: “Τουλάχιστον το στήθος μου δεν είναι κρεμασμένο σαν της αγελάδας”.

Απάντηση: Το «πέσιμο» του στήθους είναι μια συνηθισμένη συνέπεια της εγκυμοσύνης και όχι του θηλασμού. Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, αλλά και αμέσως μετά τον τοκετό, τα στήθη μας προετοιμάζονται για την γαλακτοφορία ακόμα κι αν δεν έχουμε καμία πρόθεση να θηλάσουμε. Αυτές οι αλλαγές που γίνονται στο στήθος μας, μερικές φορές είναι μόνιμες. Επίσης, η υπερβολική πρόσληψη βάρους κατά την εγκυμοσύνη, η ηλικία και κληρονομικοί παράγοντες μπορούν να οδηγήσουν σε χαλαρότητα του στήθους. Πάντως σε καμία περίπτωση δεν ευθύνεται ο θηλασμός.

Δήλωση: “Σταμάτησα το θηλασμό γιατί χρειαζόμουν περισσότερο ύπνο”.

Απάντηση: Κάποιες γυναίκες εισάγουν τη φόρμουλα στη διατροφή του μωρού τους, με την ελπίδα το μωρό τους να κοιμηθεί περισσότερο ανάμεσα στου θηλασμούς ή να κοιμηθεί όλη την νύχτα. Μερικές φορές αυτό είναι να πιθανόν να συμβεί τις πρώτες φορές που το μωρό θα πιει φόρμουλα, καθώς το στομάχι του δεν είναι συνηθισμένο στην σύνθεση του ξένου γάλακτος. Κάποιες φορές επίσης, μπορεί να χρειαστεί να αυξήσουμε την ποσότητα της φόρμουλας για να έχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα. Αυτό όμως μπορεί να οδηγήσει στο μέλλον σε παχυσαρκία. Τις περισσότερες φορές, η προσθήκη φόρμουλας στη διατροφή του μωρού δεν επηρεάζει καθόλου τον ύπνο του και σε κάποια μωρά μπορεί να προκαλέσει βάρος στο στομάχι και περισσότερη ανησυχία. Οι μητέρες που θηλάζουν κοιμούνται περισσότερο και έχουν καλύτερη ποιότητα ύπνου. Ένα μωρό που θηλάζει και πεινάει, μπορεί να θηλάσει αμέσως. Εάν κοιμόμαστε μαζί με το μωρό μας, αυτό σημαίνει ότι το μωρό μπορεί να θηλάσει πριν καν αρχίσει να κλαίει. Απ’ την άλλη, ένα μωρό που πίνει φόρμουλα θα πρέπει να περιμένει να ετοιμαστεί η φόρμουλα, να κρυώσει και εν τω μεταξύ το μωρό θα στρεσάρεται όλο και περισσότερο και θα ξυπνάει και όποιον άλλο κοιμάται μέσα στο σπίτι. Όταν η μητέρα θηλάζει, μπορεί να μην ξυπνήσει καλά-καλά για να θηλάσει το μωρό της. Επιπλέον, οι ορμόνες που παράγονται κατά τη διάρκεια του θηλασμού έχουν χαλαρωτική επίδραση επάνω μας κι έτσι τελικά θα κοιμηθούμε ακόμα καλύτερα αφού θηλάσουμε το μωρό. Οι έρευνες έχουν δείξει ότι οι γονείς μωρών που θηλάζουν αποκλειστικά κοιμούνται 40-45 λεπτά περισσότερο από τους γονείς που δίνουν στα μωρά τους φόρμουλα (http://journals.lww.com/jpnnjournal/Abstract/2007/07000/Breast_feeding_Increases_Sleep_Duration_of_New.8.aspx). Ο ύπνος των γονιών που τα παιδιά τους πίνουν φόρμουλα διακόπτεται πολύ περισσότερες φορές απ’ ότι των γονιών που τα παιδιά τους θηλάζουν τη νύχτα. Εάν θέλετε να κοιμάστε περισσότερο, ο θηλασμός είναι ότι πιο κατάλληλο για εσάς.

Δήλωση: “Το στήθος μου είναι πολύ μικρό για να θηλάσω”.

Απάντηση: Ακόμα και τα πιο μικρά στήθη είναι ικανά να παράγουν γάλα και να επιτελέσουν το έργο για το οποίο τα έφτιαξε η φύση. Είναι μύθος ότι οι γυναίκες με μεγάλο στήθος έχουν περισσότερο γάλα και θηλάζουν πιο εύκολα. Μπορεί να έχουν περισσότερο λίπος στο στήθος τους, αλλά το λίπος αυτό δεν συνεισφέρει σε κάτι όσον αφορά την παραγωγή γάλακτος. Μιλώντας με όρους ανατομίας, όλοι οι μαστοί λειτουργούν με τον ίδιο τρόπο. Με κανέναν τρόπο δεν επηρεάζει η εξωτερική εμφάνιση την διαδικασία της παραγωγής του γάλακτος και την ικανότητα της μητέρας να θηλάσει τελικά.

Δήλωση: “Σταμάτησα το θηλασμό γιατί έπρεπε να επιστρέψω στη δουλειά”.

Απάντηση: Ακόμα και λίγες εβδομάδες θηλασμού είναι καλύτερες από το καθόλου. Ακόμα και μερικές μόνο ημέρες θηλασμού έχουν απαράμιλλα οφέλη. Το πρωτόγαλα προσφέρει όχι μόνο την τέλεια τροφή για το νεογέννητο μωρό, αλλά επίσης μεγάλες ποσότητες ζωντανών κυττάρων που θα προστατέψουν το μωρό από πολλούς βλαβερούς οργανισμούς. Όμως, με λίγο περισσότερο προγραμματισμό και οργάνωση, οι περισσότερες μητέρες μπορούν να συνεχίσουν το θηλασμό μετά την επιστροφή τους στην εργασία τους.

Δήλωση: “Εάν μπεις σε μια τάξη με παιδιά του δημοτικού σχολείου, δεν θα μπορείς να διακρίνεις ποια παιδιά θήλασαν και ποια όχι”.

Απάντηση: Εάν γνώριζα λίγα περισσότερα πράγματα γι’ αυτά τα παιδιά (τις αλλεργίες τους, τον αριθμό των επισκέψεών τους στο γιατρό τους τελευταίους 6 μήνες, το βάρος τους, κλπ) θα μπορούσα να κάνω μια ασφαλή εκτίμηση για το αν έχουν θηλάσει ή όχι.

Δήλωση: “Πρέπει να προσέχεις πολύ τη διατροφή σου όταν θηλάζεις γιατί το μητρικό γάλα δεν περιέχει όλα εκείνα τα στοιχεία και τις βιταμίνες που προσθέτουν στην φόρμουλα”.

Απάντηση: Όλες οι βιταμίνες και τα ιχνοστοιχεία που περιέχονται στο μητρικό γάλα είναι σε τέτοια μορφή που το μωρό μου να μπορεί να απορροφήσει πλήρως. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι ακόμα και οι μικρότερες ποσότητες των βιταμινών και των ιχνοστοιχείων του μητρικού γάλακτος είναι άμεσα διαθέσιμες για να χρησιμοποιηθούν από τον οργανισμό του μωρού. Αυτός είναι και ο λόγος που τα μωρά που θηλάζουν έχουν πιο αραιές κενώσεις καθώς μεγαλώνουν – απορροφούν όλο και περισσότερα στοιχεία από το γάλα της μητέρας τους. Αντίθετα πολλά από τα στοιχεία που περιέχονται στη φόρμουλα απλώς εξέρχονται από το σώμα του μωρού με τις κενώσεις του. Όσον αφορά την ειδική διατροφή που πρέπει να κάνει η μητέρα που θηλάζει, εκτός κι αν υπάρχει ιστορικό αλλεργιών στην οικογένεια, δεν υπάρχει κανένας περιορισμός στη διατροφή της μητέρας.

Δήλωση: “Δεν μπορείς να κάνεις γυμναστική ή δίαιτα για όσο καιρό θηλάζεις”.

Απάντηση: Δεν υπάρχει κανένας λόγος να μην έχουμε μια ελεγχόμενη διατροφή ως προς τις θερμίδες που καταναλώνουμε, εάν το επιθυμούμε, σε λογικά πλαίσια. Οι μητέρες έχουν θηλάσει ανά τους αιώνες με πολύ μεγάλη επιτυχία, ακόμα και σε περιόδους που δεν υπήρχε αρκετή τροφή. Κι αυτό γιατί η θηλάζουσα μητέρα χρησιμοποιεί πιο αποτελεσματικά το φαγητό που καταναλώνει. Επιπροσθέτως, ο θηλασμός βοηθάει στην απώλεια βάρους και με τον καιρό, οι θηλάζουσες μητέρες χάνουν περισσότερο βάρος από τις μητέρες που δεν θηλάζουν. Επίσης, η φυσική άσκηση δεν επηρεάζει την ποιότητα ή την ποσότητα ή την γεύση του μητρικού γάλακτος. Είναι απολύτως ασφαλές να θηλάσουμε αμέσως μετά την γυμναστική μας και η καθημερινή άσκηση δεν επηρεάζει με κανέναν τρόπο την ανάπτυξη του παιδιού.

Δήλωση: “Δεν μπόρεσα να θηλάσω στο πρώτο μου παιδί, οπότε δεν θα θηλάσω ούτε αυτό το παιδί μου”.

Απάντηση: Όσα προβλήματα κι αν αντιμετωπίσαμε στο θηλασμό του πρώτου μας παιδιού, οι έρευνες δείχνουν ότι δεν επαναλαμβάνονται και στα επόμενα παιδιά και ότι θα έχουμε περισσότερο γάλα κάθε επόμενη φορά.

Δήλωση: “Ο θηλασμός είναι καλός για το μωρό, μόνο αν το θέλει και η μαμά”.

Τα μωρά δεν είναι αυτομάτως χαρούμενα απλώς και μόνο επειδή είναι χαρούμενη η μαμά τους. Μια μητέρα που βρίσκει τον θηλασμό δύσκολο και σταματάει να θηλάζει μπορεί να είναι πολύ χαρούμενη, αλλά το μωρό της μπορεί να υποφέρει από κολικούς, δυσκοιλιότητα, αλλεργίες και επαναλαμβανόμενες ασθένειες, σαν συνέπεια της σίτισης με φόρμουλα και άρα το μωρό δεν θα είναι και τόσο χαρούμενο τελικά. Δείτε το κι απ’ την άλλη πλευρά: τα μωρά δεν πίνουν λιγότερο καλό γάλα όταν θηλάζουν από μια στεναχωρημένη μαμά, ούτε και καλύτερο γάλα όταν η μαμά είναι χαρούμενη.

Δήλωση: “Εγώ δεν είχα γάλα για να θηλάσεις, οπότε μάλλον δεν θα έχεις ούτε κι εσύ”.

Απάντηση: Ευτυχώς η ατυχία δεν είναι κληρονομική! Μπορεί να μην θήλασα από σένα, αλλά αυτό με έχει κάνει ακόμα πιο αποφασισμένη να θηλάσω τα δικά μου παιδιά και να μεταφέρω το μήνυμα στις επόμενες γενιές.

Δήλωση: “Πάλι θηλάζεις;”

Απάντηση: Λέγεται σίτιση κατ’ απαίτηση του μωρού και μ’ αυτόν τον τρόπο αυξάνεται η παραγωγή μου. Τι προτιμάς; Τους ήχους ενός μωρού που θηλάζει ή τους ήχους ενός μωρού που κλαίει πεινασμένο;

Δήλωση: «Πρόσεξα ότι το μωρό δεν είχε πιπίλα, οπότε του αγόρασα μία.»

Απάντηση: Η πιπίλα μπορεί να μπερδέψει το μωρό, καθώς απαιτεί έναν διαφορετικό τρόπο για να την πιάσει το μωρό με το στόμα του και μπορεί άθελά του, όταν θηλάσει,να μου δημιουργήσει πληγές στο στήθος. Επίσης, εάν βάλω πιπίλα στο μωρό μπορεί να χάσω τα σημάδια της πείνας του και τελικά να θηλάζει λιγότερο. Αυτό με τη σειρά του θα επηρεάσει την παραγωγή μου. Επιπλέον, τα μωρά που παίρνουν πιπίλα έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να πάθουν μυκητίαση, η οποία μπορεί να μεταδοθεί στη θηλή μου και να πονάω πολύ. Ευχαριστούμε αλλά θα την αφήσουμε στην άκρη για την ώρα.

Δήλωση: “Μην αφήνεις το μωρό να αποκοιμιέται στο στήθος. Θα αποκτήσει κακές συνήθειες”.

Απάντηση: Είναι απολύτως φυσιολογικό και σωστό για τα μωρά να αποκοιμιούνται θηλάζοντας. Ειδικά στη φάση της εξερεύνησης, οι νυχτερινοί θηλασμοί μπορεί να είναι οι μόνες φορές που το μωρό μας θηλάζει σωστά. Επιτρέποντάς του να θηλάζει αυτές τις ώρες, που είναι περισσότερο συγκεντρωμένο στο θηλασμό και λιγότερο περίεργο για άλλα πράγματα, σιγουρευόμαστε ότι παίρνει αρκετό γάλα και ότι η παραγωγή μας παραμένει σταθερή.

Δήλωση: “Αν θηλάζεις συνέχεια δεν δίνεις στον πατέρα του μωρού την ευκαιρία να δεθεί με το παιδί του”.

Απάντηση: Τα παιδιά έχουν τη συνήθεια να μένουν στο σπίτι των γονιών τους περίπου για 20 χρόνια. Οπότε, οι μπαμπάδες θα έχουν σίγουρα την ευκαιρία να δεθούν με τα παιδιά τους αν το θέλουν. Εξάλλου, υπάρχουν κι άλλες δουλειές που μπορεί να κάνει ένας μπαμπάς με το μωρό του, πχ. να βγει μαζί του βόλτα, να το νανουρίσει, να του κάνει μπάνιο, να το αλλάξει, να κοιμηθεί μαζί του, κλπ. Τρόποι δηλαδή που είναι πολύ πιο αποδοτικοί στο να δεθεί ο μπαμπάς με το μωρό, από το να χώνει μέσα στο στόμα του μωρού μια πλαστική θηλή. Διαβάστε περισσότερα εδώ.

Δήλωση: “Το παιδί σου δεν θα γίνει ποτέ ανεξάρτητο αν θηλάζει τόσο καιρό”.

Απάντηση: Τα παιδιά που θηλάζουν γενικά είναι πολύ πιο ανεξάρτητα και επίσης, το πιο σημαντικό, περισσότερο ασφαλή μέσα στην ανεξαρτησία τους. Πιέζοντας ένα μωρό να αποθηλάσει πριν να είναι έτοιμο δεν θα κάνει απαραιτήτως το παιδί πιο ανεξάρτητο.

Δήλωση: “Θα είναι αδύνατον να του βάλεις πρόγραμμα”.

Απάντηση: Το πρόγραμμα λειτουργεί καλά μόνο όταν έρχεται με φυσικό τρόπο. Η σίτιση με πρόγραμμα είναι πολύ σκληρή για τα μωρά, των οποίων το γαστρεντερικό σύστημα δεν είναι προγραμματισμένο να δέχεται τροφή κάθε 4 ώρες, από την πρώτη μέρα. Το πρόγραμμα θα μπει σιγά-σιγά, καθώς το μωρό μεγαλώνει και ωριμάζει.

Δήλωση: “Θα πρέπει να σταματήσεις να θηλάζεις τώρα που το μωρό βγάζει δόντια”.

Απάντηση: Όταν το μωρό προσκολλάται στη θηλή σωστά, τα χείλη του είναι διπλωμένα προς τα έξω και τα ούλα του πολύ μακριά από τη θηλή, πάνω στην θηλαία άλω. Τα κάτω του δόντια καλύπτονται από τη γλώσσα του και δεν έρχονται σε επαφή με το στήθος της μητέρας καθόλου. Γι’ αυτούς του λόγους, ένα παιδί που θηλάζει σωστά δεν μπορεί να δαγκώσει.

Δήλωση: “Αφού μιλάει είναι πολύ μεγάλο πια για να θηλάζει”.

Απάντηση: Δεν υπάρχει καμία απόδειξη ότι ο θηλασμός μετά από κάποια συγκεκριμένη ηλικία είναι επικίνδυνος και αφύσικος. Στη κουλτούρα μας συνηθίζουμε να προβάλουμε τους περιορισμούς του φύλου μας, στο μωρό. Ωστόσο, η πραγματικότητα είναι ότι τα φυσικά και ψυχικά οφέλη του θηλασμού δεν μειώνονται με το πέρασμα του χρόνου. Ο ΠΟΥ και η UNICEF συστήνουν το θηλασμό μέχρι την ηλικία των 2 ετών. Το γάλα μου ακόμα προσφέρει στο μωρό μου τις πιο σημαντικές πρωτεΐνες, αντισώματα και άλλους προστατευτικούς παράγοντες και θα εξακολουθήσει να είναι το ίδιο ωφέλιμο για όσο καιρό κι αν θηλάζω.
Κάποιοι από τους ανοσοποιητικούς παράγοντες στο μητρικό γάλα αυξάνονται σε συγκέντρωση κατά τη διάρκεια του δεύτερου χρόνου. Στην πραγματικότητα οι ανθρωπολόγοι θέτουν την ηλικία αποθηλασμού ανάμεσα στα 2,5 – 7 χρόνια.

Δήλωση: “Κλαίει γιατί πεινάει”.

Απάντηση: Η πείνα δεν είναι η πιο συνηθισμένη αιτία για να κλαίει ένα μωρό. Το μωρό μπορεί να κλαίει για χίλιους δυο διαφορετικούς λόγους και η πείνα είναι μόνο ένας από αυτούς. Για όποιο λόγο κι αν κλαίει το μωρό, το στήθος μου και ο θηλασμός είναι η λύση στο πρόβλημά του.

Δήλωση: «Είναι πολύ καλό που θέλεις να θηλάσεις, να θυμάσαι όμως ότι πολλές γυναίκες δεν τα καταφέρνουν τελικά».

Απάντηση: Σε πάρα πολλές, λιγότερο αναπτυγμένες χώρες, η ιδέα του μη θηλασμού απλώς δεν υπάρχει. Θα έπρεπε να αναρωτιόμαστε γιατί εμείς, που τα έχουμε όλα, δεν τα καταφέρνουμε τελικά….

Δήλωση: “Θέλω να ξέρω ακριβώς πόσο συχνά θηλάζει το μωρό και για πόση ώρα σε κάθε στήθος”.

Απάντηση: Αυτή η ερώτηση είναι να σαν να ρωτάτε κάποιον που έχει φαγούρα, πόσο φορές ξύθηκε. Θα προτιμούσα να μην μετατρέψω κάτι τόσο φυσικό, σε πρόγραμμα και πειθαρχία.

Δήλωση: “Νομίζω ότι θα ήταν καλύτερο για σένα να δίνεις συμπλήρωμα μετά το θηλασμό, για να ξεκουραστείς λίγο”.

Απάντηση: Τι; Και να καταστρέψω το παρθένο έντερο του μωρού μου, καθώς επίσης και να διακινδυνεύσω την παραγωγή μου; Όχι ευχαριστώ. Εξάλλου, πώς ακριβώς θα ξεκουραστώ αν έχω να αποστειρώνω μπιμπερό και θηλές, να ετοιμάζω τη φόρμουλα και μετά να περιμένω να κρυώσει;

Δήλωση: “Δεν έχεις αρκετό γάλα και γι’ αυτό πρέπει να δώσεις συμπλήρωμα φόρμουλας”.

Απάντηση: Εάν η πείνα και η δίψα του μωρού μου ικανοποιηθούν με άλλα υγρά, θα θηλάζει λιγότερο. Κι αυτό θα κάνει την παραγωγή μου ακόμη λιγότερη. Εάν πράγματι το μωρό μου δεν παίρνει αρκετό βάρος, τότε είναι καλύτερα να κάνω αντλήσεις για να δίνω το δικό μου γάλα στο μωρό. Και επίσης, τι σας κάνει να πιστεύετε ότι δεν έχω αρκετό γάλα; Εάν μπορείτε να μου αποδείξετε ότι πράγματι η παραγωγή μου δεν είναι αρκετή, μήπως θα μπορούσατε να με παραπέμψετε σε κάποιον σύμβουλο θηλασμού και επίσης να μου συστήσετε κάποιο σύστημα συμπληρωματικής διατροφής;

Δήλωση: “Δεν υπάρχει καμιά θρεπτική αξία στο μητρικό γάλα μετά τους 6 μήνες”.

Απάντηση: Μετά τους 6 μήνες το μητρικό γάλα εξακολουθεί να περιέχει πρωτεΐνες, λίπη και άλλα θρεπτικά και ανοσολογικά στοιχεία τα οποία προστατεύουν το μωρό. Για την ακρίβεια, κάποιοι ανοσολογικοί παράγοντες στο μητρικό γάλα αυξάνονται όσο το παιδί μεγαλώνει. Επίσης, εάν το μωρό μου αρρωστήσει, το μητρικό γάλα είναι πιο εύπεπτο.

Δήλωση: “Το μητρικό γάλα δεν έχει αρκετό σίδηρο”.

Απάντηση: Οι αποθήκες σιδήρου δημιουργούνται κατά την εγκυμοσύνη και ο σίδηρος αυτός είναι αρκετός για τους πρώτους έξη μήνες της ζωής του μωρού. Αν και ο σίδηρος στο μητρικό γάλα είναι λιγοστός, απορροφάται καλύτερα από το μωρό. Τα μωρά που θηλάζουν απορροφούν περίπου το 50% του σιδήρου του μητρικού γάλακτος, ενώ τα μωρά που πίνουν φόρμουλα απορροφούν μόνο το 10% του σιδήρου που περιέχει η φόρμουλα. Επιπλέον, τα συμπληρώματα σιδήρου μπορεί να οδηγήσουν σε διάρροιες και να επηρεάσουν αρνητικά την ανάπτυξη του μωρού.

Δήλωση: “Πρέπει δώσεις στο μωρό στέρεες τροφές πριν τον 6ο μήνα, γιατί δεν παίρνει πια αρκετό βάρος”.

Απάντηση: Είναι γνωστό ότι τα μωρά που θηλάζουν, μετά από κάποιον μήνα, κερδίζουν λιγότερο από ότι προβλέπουν οι συμβατικές καμπύλες ανάπτυξης. Αλλά μέχρι τον 6ο μήνα ο θηλασμός προσφέρει στο μωρό μου την τέλεια τροφή με τις ευκολοχώνευτες πρωτεΐνες, λίπη και βιταμίνες που περιέχει το γάλα μου. Εάν αρχίσω στο μωρό μου στερεές τροφές νωρίς, η τροφή θα μειώσει την ποσότητα όλων αυτών των θρεπτικών συστατικών από το μητρικό γάλα που πίνει το μωρό. Επίσης, το να δώσω στο μωρό μου στέρεες τροφές πολύ νωρίς, δεν θα αυξήσει την συνολική ανάπτυξή του. Δείτε εδώ τα πρότυπα ανάπτυξης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για τα αποκλειστικώς θηλάζοντα βρέφη.

Δήλωση: “Βγάλε γάλα με το θήλαστρο για να δούμε πόσο γάλα έχεις”.

Απάντηση: Το θήλαστρο δεν είναι ενδεικτικό της ποσότητας γάλακτος που παράγουμε. Οι περισσότερες μητέρες δεν βγάζουν αρκετό γάλα με την αντλία γιατί πρόκειται για ένα κρύο, σκληρό μηχάνημα που δεν μπορεί να δώσει το ερέθισμα που δίνει το ζεστό και απαλό στόμα του μωρού. Συνήθως οι μητέρες περνούν μισή ώρα αγκαλιά με το θήλαστρο για να βγάλουν 40-50ml γάλακτος, ενώ τα μωρά μπορούν να πιουν πολύ περισσότερη ποσότητα την ίδια ώρα.

Δήλωση: “Οι θηλές σου είναι ανεστραμμένες/επίπεδες και θα χρειαστείς ψευτοθηλή για να μπορέσεις να θηλάσεις”.

Απάντηση: Τα μωρά δεν θηλάζουν από την θηλή, θηλάζουν από το στήθος. Το σχήμα της θηλής δεν είναι και τόσο σημαντικό. Όσον αφορά το δικό μου μωρό, είναι τελείως απίθανο να θηλάσει από άλλες θηλές εκτός από τις δικές μου και για το συγκεκριμένο μωρό οι θηλές μου είναι τέλειες. Εάν θηλάζει σωστά και καλά, το μωρό μου μπορεί με το στόμα του να βγάλει προς τα έξω ακόμα και τις πιο επίπεδες ή/και ανεστραμμένες θηλές. Εάν χρησιμοποιήσω ψευτοθηλές το μωρό δεν θα μπορεί να πιάσει σωστά τη θηλαία άλω, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε προβλήματα με την παραγωγή μου και ακόμα χειρότερα προβλήματα με τις θηλές μου.

Δήλωση: “Ο θηλασμός των διδύμων είναι πάρα πολύ δύσκολος. Πάρε αυτή τη φόρμουλα”.

Απάντηση: Ο θηλασμός των διδύμων είναι πιο εύκολος από το να ταΐζεις δίδυμα με μπιμπερό. Η μητέρα χρειάζεται τέσσερα χέρια για να ταΐσει τα μωρά με το μπιμπερό ταυτόχρονα. Όμως αυτό δεν ισχύει για το θηλασμό. Επίσης, επειδή τα δίδυμα μωρά συνήθως γεννιούνται πρόωρα, ωφελούνται ιδιαίτερα από τα συστατικά του μητρικού γάλακτος.

Δήλωση: “Τα πρόωρα μωρά χρειάζεται να μάθουν το μπιμπερό πριν αρχίσουν να θηλάζουν”.

Απάντηση: Τα πρόωρα μωρά στρεσάρονται λιγότερο θηλάζοντας παρά πίνοντας από το μπιμπερό. Στην πραγματικότητα, το βάρος ή ηλικία γέννησης δεν παίζουν τόσο μεγάλο ρόλο όσο η ετοιμότητα του μωρού να θηλάσει. Δεν υπάρχει κανένας λόγος να δοθεί στο μωρό μπιμπερό, όσο πρόωρο κι αν είναι. Εάν το συμπλήρωμα είναι τελείως απαραίτητο, υπάρχουν κι άλλοι τρόποι σίτισης, εκτός από το μπιμπερό.

Δήλωση: “Δεν πρέπει να θηλάζεις δημοσίως. Μπορεί να φέρεις τους γύρω σου σε δύσκολη θέση”.

Απάντηση: Πολλοί άντρες είναι απλώς περίεργοι για το γυναικείο στήθος και το θηλασμό, καθώς η κοινωνία μας τον έχει μετατρέψει σε ταμπού. Ως γνωστόν, εάν κάνουμε ένα τατουάζ και το εκθέσουμε στον κόσμο, σταδιακά θα χάσει το ενδιαφέρον του. Παλιότερα ο γυναικείος αγκώνας ήταν φετίχ – σήμερα δεν προκαλεί κανένα ενδιαφέρον. Η κάλυψη κατά το θηλασμό τον κάνει να φαίνεται σαν κάτι απαγορευμένο – κάτι που προκαλεί το αίσθημα της περιέργειας.

Δήλωση: “Μη θηλάζεις δημοσίως, μπορεί να σε δουν τα παιδιά”.

Απάντηση: Σωστά, τα παιδιά μπορούν και πρέπει να με δουν. Όταν πηγαίνουμε τα παιδιά μας στο ζωολογικό κήπο ή σε μια φάρμα ή εάν έχουμε ζώα στο σπίτι μας, θα πρέπει να τους απαγορεύσουμε να βλέπουν τα ζώα αυτά να θηλάζουν για να μην τρομάξουν; Οι άνθρωποι είναι θηλαστικά. Ο δημόσιος θηλασμός είναι ένα από τα καλύτερα πράγματα που μπορεί να κάνει η κάθε μητέρα για την κοινωνία γενικά και για το παιδί της ειδικότερα. Όχι μόνο δίνουμε στα παιδιά μας το καλύτερο ξεκίνημα για τη ζωή, αλλά επίσης δίνουμε στα παιδιά των άλλων ανθρώπων την ευκαιρία να δουν την μητρότητα και το θηλασμό σαν κάτι φυσικό, υγιές και απολαυστικό.

Δήλωση: “Οι θηλάζουσες μητέρες επιδεικνύονται. Δεν μπορούν να θηλάσουν τα μωρά τους πριν βγουν απ’ το σπίτι;”.

Απάντηση: Τα μωρά που θηλάζουν δεν κοιτούν τα ρολόγια και δεν μπορούν να βάλουν πρόγραμμα στην πείνα ή την δίψα τους ανάλογα με το πρόγραμμα των γονιών τους.

Δήλωση: “Και γιατί δεν αντλούν γάλα και να το δώσουν με μπιμπερό όταν είναι έξω από το σπίτι;”

Γιατί η άντληση γάλακτος δεν είναι για όλες μια εύκολη υπόθεση και επίσης υπάρχει πάντα ο κίνδυνος τα μωρά να προτιμήσουν τα μπουκάλι τελικά. Επιπλέον, κάποιες μητέρες που έχουν κανονική παραγωγή γάλακτος δεν μπορούν να αντλήσουν γάλα, ακόμα και με τις πιο σύγχρονες αντλίες.

Δήλωση: “Από κάποιο σημείο και μετά, ο θηλασμός ωφελεί περισσότερο τη μητέρα παρά το παιδί”.

Απάντηση: Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο θηλασμός προσφέρει ψυχικά και συναισθηματικά οφέλη τόσο στο παιδί, όσο και στη μητέρα. Το να συνεχίσουμε να θηλάζουμε ένα μεγαλύτερο παιδί ενώ το σιχαινόμαστε, είναι μαρτύριο και σίγουρα δεν βάζει τις σωστές βάσεις για μια καλή σχέση με το παιδί μας. Απ’ την άλλη, εάν δεν πρόσφερε τίποτα ο θηλασμός στο παιδί, απλώς δεν θα θήλαζε.

 

Ελπίζω να κάλυψα όλες τις δηλώσεις που ακούει συνεχώς από τους γύρω της κάθε γυναίκα που θηλάζει. Εάν κάποια μου έχει ξεφύγει, παρακαλώ γράψτε την στα σχόλια παρακάτω.

Επίσης, σας παρακαλώ μητέρες, ενημερωθείτε για τους κινδύνους της φόρμουλα καθώς και για τα άπειρα οφέλη του θηλασμού και σταματήστε να κατηγορείτε τις γυναίκες που προωθούν το θηλασμό ότι σας κάνουν να αισθάνεστε ένοχες. Επικεντρώστε το θυμό σας στις εταιρίες ξένου γάλακτος οι οποίες μας γεμίζουν με ψέματα και προς τους επαγγελματίες υγείας που υποτιμούν τις ικανότητές μας και τα ένστικτά μας.

Βίκυ Φαρδογιάννη – Πιστοποιημένη Σύμβουλος Θηλασμού IBCLC

Προετοιμασία για το θηλασμό

Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, το σώμα σας προετοιμάζεται τόσο για τον τοκετό όσο και για το θηλασμό και κάνει όλα αυτά που χρειάζεται να γίνουν. Περίπου στα μισά της εγκυμοσύνης αρχίζει να παράγεται το πρωτόγαλα, το γάλα που πίνει το μωρό κατά τις πρώτες ώρες και μέρες της ζωής του. Δεν χρειάζεται να κάνετε τίποτα ιδιαίτερο για να «σκληρύνετε» τις θηλές σας και δεν έχει αποδειχθεί ότι οι διάφορες μέθοδοι που προτείνονται είναι αποτελεσματικές.

Το να μάθετε όμως πώς να κρατάτε το μωρό σας και πώς να πιάνει σωστά τη θηλή, είναι συνήθως πολύ αποτελεσματικό. Για να μάθετε εάν οι θηλές σας είναι αληθινά ανεστραμμένες, κάτι που μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα στο θηλασμό, διαβάστε εδώ και ζητήστε την εκτίμηση και τη βοήθεια ενός ειδικού συμβούλου θηλασμού. Κατά τα άλλα, φροντίστε τις θηλές σας όπως φροντίζετε τα χείλη σας, δηλαδή αφήστε τες ανοιχτές, στον αέρα ή/και σε επαφή με τα ρούχα και πλύνετε τες με νερό αλλά χωρίς σαπούνι.

Το μυαλό σας χρειάζεται περισσότερη προετοιμασία απ’ ότι το σώμα σας. Ο θηλασμός είναι μια τέχνη από χρόνια χαμένη που πρέπει να την ξαναμάθουμε και δυστυχώς οι περισσότερες γυναίκες σ’ αυτή τη χώρα δεν είχαν την ευκαιρία να τη μάθουν. Προσπαθήστε να παρακολουθήσετε τουλάχιστον μία συνάντηση του Συνδέσμου Θηλασμού La Leche League, πριν γεννήσετε. Στις συναντήσεις αυτές θα έχετε την ευκαιρία να δείτε άλλες μητέρες που θηλάζουν, θα ακούσετε τις ιστορίες τους για το θηλασμό των δικών τους παιδιών, αλλά και τις δυσκολίες τους και πώς τις αντιμετώπισαν και θα μπορέσετε να λύσετε πολλές απορίες σας.  Θα μπορέσετε επίσης να δανειστείτε κάποια βιβλία θηλασμού για να ενημερωθείτε ακόμα περισσότερο. Εάν στην πόλη σας ή κάπου κοντά σας υπάρχει κάποιος Σύμβουλος Θηλασμού IBCLC, επισκεφθείτε τον πριν φέρετε στον κόσμο το μωρό σας.  Αποφύγετε να διαβάσετε ενημερωτικά φυλλάδια εταιριών ξένου γάλακτος. Μπορεί να φαίνονται πολύ υποστηρικτικά για το θηλασμό, αλλά είναι προσεκτικά σχεδιασμένα για να τον κάνουν να αποτύχει!

Τα μαθήματα προετοιμασίας τοκετού είναι πολύ σημαντικά επίσης. Ο θηλασμός και η παραγωγή γάλακτος είναι πολύ σημαντικές βιολογικές λειτουργίες και οι περισσότερες γυναίκες μπορούν να θηλάσουν ανεξάρτητα από τον τρόπο τοκετού. Αλλά  όλα είναι είναι πιο εύκολα όταν το μωρό γεννιέται χωρίς φάρμακα στον οργανισμό του και όταν παραμένει μαζί με τη μητέρα του αμέσως μετά τον τοκετό. Αναζητήστε έναν γιατρό ή/και μια μαία που να μπορεί να σας στηρίξει και να σας βοηθήσει σε μια όσο το δυνατόν πιο φυσική αρχή για σας και το μωρό σας!

Σκεφτείτε την πιθανότητα να κάνετε συγκατοίκηση (rooming in) με το μωρό σας στην κλινική. Η συγκατοίκηση προσφέρει τη μοναδική ευκαιρία να είστε μαζί με το μωρό σας όλο το 24ωρο, να το θηλάζετε αποκλειστικά και να γνωρίσετε ο ένας τον άλλο, ενώ ταυτόχρονα βρίσκεστε στο ασφαλές περιβάλλον μιας κλινικής με όλες τις ανέσεις που αυτές συνήθως προσφέρουν.

Η γκαρνταρόμπα σας, υπάρχει ήδη. Το μόνο που χρειάζεστε είναι μερικά σουτιέν θηλασμού κι αυτά όχι απαραιτήτως, παρά μόνο εάν εσείς αισθάνεστε την ανάγκη να τα φοράτε. Οι περισσότερες μητέρες φοράνε τις κανονικές τους μπλούζες, τις οποίες σηκώνουν από τη μία πλευρά για να θηλάσουν το μωρό τους. Εάν χρειάζεστε επιθέματα για το στήθος, τα βαμβακερά πλενόμενα επιθέματα είναι τα πιο κατάλληλα, αν και οι περισσότερες γυναίκες δεν τα χρειάζονται καθόλου.

Οποιοσδήποτε άλλος εξοπλισμός, είναι προαιρετικός. Έχετε επάνω σας όλα όσα χρειάζεστε!

Βίκυ Φαρδογιάννη – Πιστοποιημένη Σύμβουλος Θηλασμού IBCLC

Πληγωμένες θηλές

Οι πληγωμένες θηλές πονούν υπερβολικά και είναι συχνό σύμπτωμα των πρώτων ημερών του θηλασμού, καθώς είναι αποτέλεσμα της λανθασμένης τοποθέτησης του μωρού στο στήθος από την, συνήθως, άπειρη μητέρα. Χαρακτηριστικά, ο πόνος είναι φριχτός μόλις αρχίσει το μωρό να θηλάζει και μαλακώνει σε λίγα λεπτά. Ενδιάμεσα των θηλασμών δεν πονάτε. Read more

Μαστίτιδα – Πρόληψη και θεραπεία

Η μαστίτιδα είναι μια μικροβιακή λοίμωξη της μητέρας, που οφείλεται συνήθως στον χρυσίζοντα σταφυλόκοκκο.

Εάν πονάτε στα κόκαλα σαν να έχετε κρυώσει, έχετε πονοκέφαλο και βάρος κατά τις κινήσεις, στη συνέχεια δείτε μια περιοχή στο στήθος που είναι κοκκινωπή και ανεβάσετε πυρετό, τότε έχετε μαστίτιδα. Μπορεί επίσης να νιώσετε πόνο στο σημείο της φλεγμονής, δηλαδή εκεί που το στήθος είναι κόκκινο. Η ένταση και η αίσθηση του πόνου διαφέρει από γυναίκα σε γυναίκα. Οι περισσότερες μητέρες περιγράφουν μια αίσθηση βάρους τοπικά. Εάν πονάτε πάρα πολύ, μάλλον είχατε αρχικά φραγμένους πόρους.

Όταν έχετε μαστίτιδα, αισθάνεστε άρρωστη, σε αντίθεση με τους φραγμένους πόρους, που όταν εμφανίζονται εσείς νιώθετε καλά. Η μαστίτιδα συνοδεύεται από υψηλό πυρετό, ενώ οι φραγμένοι πόροι από πυρετό ως 38,4 οC, χωρίς αίσθημα κακουχίας.

Γιατί έπαθα μαστίτιδα;

Η μαστίτιδα της γυναίκας που θηλάζει εμφανίζεται πιο συχνά τους πρώτους 4 μήνες μετά την γέννα, αλλά μπορεί να εμφανιστεί και αργότερα. Είναι πιο συχνή όταν το μωρό αραιώνει τους θηλασμούς, ειδικά τους νυχτερινούς, κάτι που γίνεται συνήθως αφού συμπληρώσει τις πρώτες 40-60 μέρες ζωής. Η μαστίτιδα αρχίζει επίσης όταν προσπαθήσετε να βάλετε πρόγραμμα στο θηλασμό, δώσετε συμπλήρωμα ή πιπίλα, ή έχετε πολύ γάλα, ή πληγωμένες θηλές, ή φραγμένους πόρους. Εμφανίζεται συνήθως μετά από κούραση και στρες. Προσωπικά δεν ξέρω καμιά μητέρα που να μην συγχύστηκε πάρα πολύ από κάτι, πριν εμφανίσει μαστίτιδα.

Είναι πολύ σημαντικό να καταλάβετε γιατί πάθατε τη μαστίτιδα, έτσι ώστε να μη σας ξανασυμβεί ή να το χειριστείτε καλύτερα την επόμενη φορά.

Πώς να αντιμετωπίσω τη μαστίτιδα;

Ο καλύτερος τρόπος να επιταχύνετε την ανάρρωσή σας είναι κάνοντας τα εξής:

  • Μείνετε ξαπλωμένη με το μωρό δίπλα σας.
  • Η μαστίτιδα δεν κάνει το γάλα σας επικίνδυνο για το μωρό, παρόλο που αλλάζει λίγο η γεύση του και γίνεται υφάλμυρο. Τα μωρά δεν έχουν πρόβλημα μ’ αυτή την αλλαγή. Συνεχίστε να θηλάζετε αποκλειστικά και συχνά. Βάζετε το μωρό να θηλάσει ειδικά από το πονεμένο στήθος και, αν είναι δυνατόν, με το πιγουνάκι του στραμμένο προς το πονεμένο σημείο.
  • Τρώτε καλά και πίνετε πολλά υγρά, γιατί έχουμε και απώλειες λόγω πυρετού, άρα το λιγότερο 4 λίτρα το 24ωρο. Σε 2 μέρες το πολύ, θα έχετε συνέλθει.
  • Οι υγρές ζεστές κομπρέσες, αν εφαρμοστούν τοπικά, είναι πολύ ανακουφιστικές για κάποιες μητέρες.
  • Εάν έχετε πυρετό πάνω από 38,5 για περισσότερες από 24 ώρες, πράγμα σπάνιο, θα πρέπει να επικοινωνήσετε με το γιατρό σας. Θα σας συστήσει αντιβίωση που πρέπει να πάρετε για 10 μέρες και όχι μόνο μέχρι να υποχωρήσουν τα συμπτώματα (κάτι που θα γίνει το πολύ σε 24 ώρες). Σε αντίθετη περίπτωση μπορεί να ξαναπάθετε μαστίτιδα σύντομα, ή η μαστίτιδά σας να εξελιχθεί σε απόστημα.
  • Αρχίστε να παίρνετε λεκιθίνη από μη μεταλλαγμένη σόγια, ένα συμπλήρωμα διατροφής ακίνδυνο για το μωρό, 1.200 mg πρωί βράδυ, για ένα μήνα. Προλαμβάνει την υποτροπή της μαστίτιδας. Για όσες φορές πάθατε μαστίτιδα σ’ αυτό το μωρό, τόσους μήνες μετά την τελευταία μαστίτιδα να παίρνετε λεκιθίνη.
  • Μη φοράτε συνθετικά ρούχα και εσώρουχα.
  • Μη φοράτε σφιχτά σουτιέν.
  • Μην κοιμάστε μπρούμυτα.
  • Μην αρχίσετε δίαιτα αδυνατίσματος ή σταματήστε την αν κάνετε αυτό το διάστημα.
  • Εάν σταματήσετε τώρα απότομα το θηλασμό, θα γίνετε πιο δύσκολα καλά, οπότε συνεχίστε οπωσδήποτε να θηλάζετε.

Υποτροπιάζουσες μαστίτιδες

  • Το να παθαίνετε συχνά μαστίτιδα σημαίνει συνήθως ότι δεν διαχειρίζεστε σωστά το χρόνο σας, κουράζεστε υπερβολικά ή δεν αλλάξατε σελίδα σε αυτά που σας συγχύζουν.
  • Το κάπνισμα, η αναιμία και η έλλειψη βιταμίνης C ενοχοποιούνται επίσης για υποτροπιάζουσες μαστίτιδες, οπότε τρώτε 2 πορτοκάλια ή 2 ντομάτες την ημέρα. Για το κάπνισμα, ο νοών νοείτω.
  • Οι ψευτοθηλές κατηγορούνται για υποτροπιάζουσες μαστίτιδες, καθώς προκαλούν στάση γάλακτος στις γυναίκες που έχουν πολύ γάλα.
  • Ενδέχεται μια προηγούμενη εγχείρηση στο στήθος να σας έχει επιφέρει μια τέτοια ανατομική αλλαγή και να προκαλούνται συνεχώς μαστίτιδες.
  • Η αλλεργία (που σημαίνει λ.χ. να πίνετε με το ζόρι γάλα γιατί σας είπαν ότι χρειάζεται, ενώ δεν το θέλετε), επίσης προκαλεί μαστίτιδες.
  • Εάν κάνετε ασκήσεις με βάρη μπορεί να παθαίνετε συχνά μαστίτιδες.
  • Εάν συναισθηματικά βρίσκεστε σε απόγνωση, μπορεί να σωματοποιείτε τον ψυχικό σας πόνο. Μετά τη δεύτερη μαστίτιδα, συζητήστε το ψυχικό σας πρόβλημα με ψυχοθεραπευτή ή/και με τον πνευματικό σας.
  • Εάν πάθατε μαστίτιδα μέσα στις δύο μέρες που ακολούθησαν την δεαήμερη θεραπεία της προηγούμενης μαστίτιδας, θα χρειαστεί να γίνει καλλιέργεια στο γάλα σας και στο επίχρισμα από το στοματοφάρυγγα του μωρού.
  • Μετά τη δεύτερη μαστίτιδα, ξεκινήστε να παίρνετε λεκιθίνη από μη μεταλλαγμένη σόγια, 2 χάπια των 1.200 mg πρωί – μεσημέρι – βράδυ, για δύο μήνες.
  • Εάν πάθατε μαστίτιδα για δεύτερη φορά στο ίδιο ακριβώς σημείο, πείτε το στο γυναικολόγο σας για να αποκλείσει το φλεγμονώδη καρκίνο, κάτι φοβερά σπάνιο και απίθανο, αλλά εσείς πείτε το.

ΑΝΝΑ ΠΑΤΣΟΥΡΟΥ – ΠΑΙΔΙΑΤΡΟΣ – ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΘΗΛΑΣΜΟΥ IBCLC, Απόσπασμα από το βιβλίο της “Θηλασμός, μια υπέροχη εμπειρία”, 2η έκδοση, 2013

 

Επίπεδες, εισέχουσες ή ανεστραμμένες θηλές. Τι είναι;

Οι επίπεδες και οι εισέχουσες θηλές συνήθως δεν προκαλούν προβλήματα . Θηλάστε ιδιαίτερα στη στάση κάτω από τη μασχάλη.

Τι είναι οι επίπεδες θηλές; Read more

Προετοιμασία του στήθους για το θηλασμό

Επειδή υπάρχουν και στο θέμα της προετοιμασίας για το θηλασμό διάφοροι μύθοι που κυκλοφορούν, εσείς σε καμία περίπτωση:

  • μην τραβάτε τις θηλές για να μακρύνουν, γιατί το στόμα του μωρού διαμορφώνει τη θηλή κατά τη διάρκεια του θηλασμού,
  • μη τρίβετε τις θηλές με βούρτσα ή σφουγγάρι για να σκληρύνουν, γιατί θα πονέσετε χωρίς λόγο. Η θηλή είνα στυτικό όργανο. Στη διάρκεια του θηλασμού εκκρίνεται η ορμόνη ωκυτοκίνη που σκληραίνει και ανορθώνει τις θηλές χωρίς να χρειαστεί να κάνετε κάτι γι’ αυτό.

Επίσης:

  • Μη σαπουνίζετε τις θηλές. Το δέρμα της θηλής και της θηλαίας άλω είναι όμοιο με το δέρμα που έχουμε στα χείλη μας. Σαπουνίζοντάς το θα ξεραθεί, θα ανοίξει και θα πονά.
  • Μη φοράτε συνθετικά εσώρουχα και ρούχα.
  • Τις ώρες που είστε στο σπίτι μη φοράτε σουτιέν ή φορέστε σουτιέν θηλασμού ανοιγμένο μπροστά, ώστε οι θηλές να έρχονται σε επαφή και ελαφρά τριβή με το ρούχο ή τον αέρα.
  • Προσπαθήστε σε κάθε ευκαιρία να εκθέτετε τις θηλές σας στον αέρα και τον ήλιο.

ΑΝΝΑ ΠΑΤΣΟΥΡΟΥ – ΠΑΙΔΙΑΤΡΟΣ – ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΓΑΛΟΥΧΙΑΣ IBCLC.