Άρθρα

Ο μακροχρόνιος θηλασμός μπορεί να είναι ασυνήθιστος, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι είναι λάθος

 Της Amy Brown, associate professor of psychology at Swansea University

 

36C59C7700000578-3717899-image-a-67_1470048945001

  • «Ο μακροχρόνιος θηλασμός μπορεί να είναι ασυνήθιστος, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι είναι λάθος»: οι ειδικοί λένε ότι είναι ωφέλιμος για την υγεία των παιδιών ως και τα έξη τους χρόνια.
  • Η Amy Brown είναι βοηθός καθηγητή ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο Swansea.
  • Το μητρικό γάλα έχει μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε αντισώματα μετά τον πρώτο χρόνο.
  • Όσο πιο πολύ καιρό θηλάζει μια γυναίκα, τόσο μειώνεται ο κίνδυνος για καρκίνο του μαστού.
  • Σύμφωνα με πρόσφατες έρευνες λιγότερο από το 1/3 των μωρών θηλάζουν μετά τον 6ο μήνα. 

Το θέμα του θηλασμού στις μέρες είναι ένα ναρκοπέδιο και αυτή η τόσο φυσιολογική διαδικασία βρίσκεται συνεχώς στην επικαιρότητα με τον ένα ή τον άλλο τρόπο. Από τις γυναίκες που καλούνται να καλυφθούν ή να φύγουν όταν θηλάζουν σε δημόσιους χώρους, μέχρι τις γυναίκες που αισθάνονται ότι στοχοποιούνται αν δεν θηλάσουν.

Και κάθε τόσο, κάποιο άρθρο για μια γυναίκα που θηλάζει ως τα 5 ή 6 χρόνια, προκαλεί αναταραχή και ατέλειωτους καυγάδες. Γονείς, ειδικοί και άλλοι, διαπληκτίζονται για το αν αυτή η πρακτική είναι υγιής για το παιδί ή όχι. Αλλά γιατί; Μπορεί ο θηλασμός μετά την βρεφική ηλικία να αυξάνει την νοσηρότητα του παιδιού; Όχι. Προκαλεί κάποιο ψυχολογικό τραύμα στο παιδί; Όχι. Μήπως προκαλεί κακό σε κάποιους άλλους; Και πάλι όχι.

Στην πραγματικότητα συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο: ο ΠΟΥ συστήνει το θηλασμό μέχρι τα δύο χρόνια ή και περισσότερο. Επιπλέον, η Αμερικανική Παιδιατρική Ακαδημία δηλώνει πως «δεν υπάρχει ανώτατο όριο στη διάρκεια του θηλασμού και καμία απόδειξη ψυχικού ή αναπτυξιακού τραυματισμού από το θηλασμό, ακόμα και στον τρίτο χρόνο ζωής ή και αργότερα».

Αν και οι άνθρωποι της Δύσης δεν είναι συνηθισμένοι να βλέπουν μεγαλύτερα παιδιά να θηλάζουν, αυτό δεν σημαίνει ότι ο θηλασμός δεν είναι μια φυσιολογική πρακτική. Πολλές μη δυτικές κοινωνίες έχουν μέση διάρκεια θηλασμού περίπου τρία χρόνια ή και περισσότερο. Έρευνες που έγιναν σε άλλα πρωτεύοντα θηλαστικά σχετικά με τον χρόνο αποθηλασμού, έδειξαν ότι αυτός συμπίπτει περίπου με την ηλικία που βγαίνουν τα πρώτα μόνιμα δόντια. Αυτό για τον άνθρωπο σημαίνει περίπου 5-6 ετών.

Οι φυσιολογικές πρακτικές έχουν πάντα οφέλη για την υγεία και ο θηλασμός δεν αποτελεί εξαίρεση. Το μητρικό γάλα κατά τη διάρκεια του δεύτερου χρόνου προσφέρει 94% της απαιτούμενης βιταμίνης Β12, 75% της απαιτούμενης βιταμίνης Α και 60% της βιταμίνης C. Δωρεάν. Το οποίο είναι πολύ χρήσιμο όταν το τρίχρονο παιδί σας δεν θέλει ούτε να βλέπει κάθε άλλη πηγή βιταμινών. Το μητρικό γάλα αυξάνει σε αντισώματα μετά τον πρώτο χρόνο, κάτι που σημαίνει λιγότερες αρρώστιες για τα παιδιά. Και όσο πιο πολύ καιρό θηλάζει μια γυναίκα, τόσο μειώνεται ο κίνδυνος για καρκίνο του μαστού για την ίδια.

Εκτός από τα οφέλη για την υγεία, οι έρευνες δείχνουν ότι ο μακροχρόνιος θηλασμός αυξάνει τις ακαδημαϊκές επιδόσεις του παιδιού και ακόμα βοηθάει στην κοινωνική και συναισθηματική του ανάπτυξη.

ΕΛΛΕΙΨΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

Παρόλα αυτά, μια γρήγορη αναζήτηση στο ίντερνετ εύκολα μας δείχνει ότι οι περισσότεροι άνθρωποι δεν είναι και πολύ υπέρ του μακροχρόνιου θηλασμού. Αλλά αν δεν χρειάζεται να το κάνουν οι ίδιοι, τι τους πειράζει στ’ αλήθεια; Γιατί είναι τόσο αντίθετοι; Προφανώς φταίει το πώς οι άνθρωποι της Δύσης βλέπουν το θηλασμό. Οι άνθρωποι δεν είναι συνηθισμένοι να βλέπουν ούτε καν μικρά μωρά να θηλάζουν, οπότε όταν βλέπουν μεγαλύτερα παιδιά, σοκάρονται.

Μια πρόσφατη μελέτη έδειξε ότι η Μ.Βρετανία έχει τα χαμηλότερα ποσοστά θηλασμού στον κόσμο. Λιγότερο από το 1/3 των μωρών θηλάζουν μετά τους 6 μήνες, και μόνο 1 στα 200 μωρά θηλάζει μετά τον πρώτο χρόνο. Το τάισμα με γάλα φόρμουλα έχει γίνει ο κανόνας για τους περισσότερους, ειδικά αν μιλάμε για μωρά μερικών εβδομάδων.

Η αιτία είναι περίπλοκη και περιλαμβάνει έναν συνδυασμό βιολογικών, κοινωνικών και ψυχολογικών παραγόντων. Ωστόσο ο ισχυρότερος παράγοντας είναι το γεγονός ότι οι Δυτικές κοινωνίες δεν υποστηρίζουν το θηλασμό. Αυτή η έλλειψη υποστήριξης είναι τεράστιο θέμα γιατί για να πετύχει ο θηλασμός η μητέρα χρειάζεται υποστηρικτικό και προστατευτικό περιβάλλον. Όμως οι νέες μητέρες δεν έχουν  την υποστήριξη που χρειάζονται από τους γύρω τους, οι οποίοι πιστεύουν ότι ο θηλασμός δεν είναι και τόσο σημαντικός ή ότι κάθε πρόβλημα θηλασμού λύνεται με ένα μπιμπερό.

ΤΑ ΣΤΗΘΗ ΩΣ ΥΠΕΡ-ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ

36C5A13D00000578-3717899-image-a-63_1470048861255

Άλλες γυναίκες εισπράττουν αρνητικά σχόλια όταν θηλάζουν σε δημόσιους χώρους, ένα δικαίωμα που, παρεμπιπτόντως, προστατεύεται από το νόμο. Σχόλια ότι ο θηλασμός είναι σεξουαλικός, επιδεικτικός ή αστείος, είναι πολύ συνηθισμένα. Τα στήθη φαίνονται τόσο υπερ-σεξουαλικά στα ΜΜΕ, που πολλοί  άνθρωποι πιστεύουν πως οτιδήποτε έχει να κάνει με αυτά, είναι σεξουαλικό. Όλα αυτά πρακτικά σημαίνουν ότι λιγότερες γυναίκες θηλάζουν και ακόμα λιγότερες θηλάζουν δημόσια, άρα λιγότεροι από εμάς βλέπουμε στ’ αλήθεια μωρά να θηλάζουν.

Ο συνδυασμός αυτών των παραγόντων έχει συμβάλει στην λάθος πληροφόρηση που έχουμε για το θέμα του θηλασμού μεγαλύτερων παιδιών. Στα μάτια του κόσμου ο θηλασμός ισοδυναμεί με το σεξ. Κι αν το συνδυάσεις αυτό με ένα «μεγάλο» παιδί που παρόλο που  τρώει στέρεες τροφές ζητάει να θηλάσει, τότε αυτό φαίνεται τελείως λάθος, σωστά; Όχι βέβαια!

Ο θηλασμός δεν είναι μόνο τροφή, είναι επίσης επικοινωνία και ζεστασιά και επιβεβαίωση. Σκεφτείτε αυτό: ο περισσότερος κόσμος δεν ρίχνει ούτε βλέφαρο όταν ένα μεγαλύτερο παιδί πίνει απ’ το μπιμπερό, όταν έχει μια πιπίλα στο στόμα ή ένα «νάνι» στην αγκαλιά του για παρηγοριά. Από βιολογική σκοπιά, τα παιδιά χρειάζονται παρηγοριά και ανακούφιση και τελικά, είτε η κοινωνία μας θέλει να το παραδεχτεί είτε όχι, όλα τα παραπάνω αντικείμενα είναι υποκατάστατα του στήθους.

Ο μακροχρόνιος θηλασμός μπορεί να μην είναι ο κανόνας για την κουλτούρα μας, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν είναι σωστός ή ότι δεν είναι το φυσιολογικό.

Είναι κάτι που επηρεάζει θετικά την υγεία μας, την ανάπτυξη και ευημερία μας και σίγουρα δεν πρέπει να είναι κάτι που να προκαλεί στις γυναίκες που το κάνουν κριτική, σαρκασμό, αρνητισμό και ντροπή.

Μετάφραση: Βίκυ Φαρδογιάννη – Πιστοποιημένη Σύμβουλος Θηλασμού IBCLC

Πηγή: 

Σίδηρος και θηλασμός – Vol.2

 

Τον τελευταίο καιρό υπάρχει μεγάλη διαμάχη ως προς την κατάλληλη ποσότητα σιδήρου που πρέπει να προστίθεται στα υποκατάστατα μητρικού γάλακτος. Παγκοσμίως, υπάρχει μεγάλη διαφοροποίηση στο περιεχόμενο σιδήρου των υποκατάστατων, από 4-12mg/L. Ωστόσο, η κατάλληλη ποσότητα δεν είναι ξεκάθαρη.

Το μητρικό γάλα περιέχει χαμηλές ποσότητες σιδήρου, με την πλειονότητά του στον οργανισμό του μωρού να συγκεντρώνεται κατά τη διάρκεια της κύησης. Κατά τη διάρκεια των πρώτων μηνών της ζωής, τα αποθέματα αυτά εξαντλούνται στα μωρά που θηλάζουν. Η μείωση αυτή μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν παθολογική. Όμως μπορεί να πρόκειται για έναν φυσικό αμυντικό μηχανισμό προκειμένου να μην υπάρχει αρκετός σίδηρος διαθέσιμος για τα παθογόνα μικρόβια που οφείλονται στην έναρξη των στερεών τροφών. Πολλά από τα παθογόνα μικρόβια που οδηγούν σε ασθένειες χρειάζονται το σίδηρο για να αναπτυχθούν και να αναπαραχθούν.

Η μείωση των αποθεμάτων σιδήρου κατά την φάση της έναρξης των στερεών τροφών, ίσως να μειώνει την διαθεσιμότητα του σιδήρου στα παθογόνα αυτά, μειώνοντας έτσι την συχνότητα και την σοβαρότητα των ασθενειών. Αυτός ο αμυντικός μηχανισμός της μείωσης του σιδήρου έχει υποτιμηθεί, καθώς υπερβολική ποσότητα σιδήρου προστίθεται στα υποκατάστατα.

Εξελικτικά, οι μητέρες που παράγουν γάλα χαμηλό σε σίδηρο και τα μωρά που έχουν χαμηλά αποθέματα σιδήρου κατά τη διάρκεια του αποθηλασμού, ήταν πιο πιθανό να επιβιώσουν την μετάβαση στις στέρεες τροφές, καθώς είχαν λιγότερο σίδηρο διαθέσιμο για τα παθογόνα μικρόβια. Οι σύγχρονες πρακτικές εμπλουτισμού του γάλακτος, υποτιμούν αυτόν τον αμυντικό μηχανισμό και αυξάνουν τον κίνδυνο ασθενειών στα μωρά.

Πηγή: http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/ajhb.22476/abstract

Μετάφραση: Βίκυ Φαρδογιάννη – Πιστοποιημένη Σύμβουλος Θηλασμού IBCLC

 

 

 

 

 

Σίδηρος και θηλασμός

Το παρακάτω είναι ελεύθερη μετάφραση από κείμενο του Dr Jack Newman, που δημοσιεύτηκε εδώ: 

https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=757260800980080&id=403012463071584&notif_t=notify_me

Ανησυχώ γιατί έχω λάβει από χθες δύο διαφορετικά μηνύματα όπου η μητέρα ενός μωρού (9 μηνών στην δεύτερη περίπτωση), μου λέει ότι άκουσε από τον παιδίατρό της ότι «ο θηλασμός προκαλεί ανεπάρκεια σιδήρου». Αυτές τις λέξεις ακριβώς.

Σύμφωνα με την μητέρα του 9μηνου μωρού, το μωρό τρώει κρέας τουλάχιστον μία φορά την ημέρα, κάποιες μέρες και περισσότερες φορές και τρώει επίσης δημητριακά εμπλουτισμένα με σίδηρο το πρωί. 

Με ανησυχεί το γεγονός ότι έλαβα δύο παρόμοια μηνύματα σε δύο μέρες. Ελπίζω ότι αυτό είναι μια απλή σύμπτωση και όχι μια καινούρια μόδα που βασίζεται σε κάποιο ανόητο άρθρο ή στην ομιλία σε ένα συνέδριο κάποιου που δεν έχει ιδέα για το θηλασμό νηπίων ή για την διατροφή των νηπίων γενικά. Ο παιδίατρος που λέει κάτι τέτοιο, στην πραγματικότητα λέει ότι η φόρμουλα είναι καλύτερη από το μητρικό γάλα. 

Ο συγκεκριμένος παιδίατρος ήθελε η μητέρα να θηλάζει λιγότερο συχνά και να δίνει περισσότερες στέρεες τροφές. Λες και οι στέρεες τροφές μπορούν να αντικαταστήσουν το θηλασμό. Και παρόλο που αυτό το 9 μηνών μωρό φαίνεται να τρέφεται απολύτως σωστά όσον αφορά τις απαιτήσεις σε σίδηρο.

Ο παιδίατρος αυτός ξεχνάει (ή ποτέ δεν κατάλαβε) ότι ο θηλασμός είναι πολύ περισσότερα από διατροφή. Ο θηλασμός δεν είναι απλώς ένας άλλος τρόπος για να δώσουμε στο μωρό θερμίδες και θρεπτικά συστατικά (και σίδηρο) στο μωρό. Ο θηλασμός δεν είναι απλώς ένας άλλος τρόπος σίτισης του μωρού, με ένα λίγο διαφορετικό «μπουκάλι», πιο μαλακό από το πλαστικό ή το γυάλινο, αλλά στην ουσία το ίδιο πράγμα. Εκτός από τη διατροφική σημασία του, το μητρικό γάλα είναι γεμάτο με όλων των ειδών τους ανοσολογικούς παράγοντες (όχι μόνο αντισώματα) και τους αυξητικούς παράγοντες (που βοηθούν το έντερο, τον εγκέφαλο και όλα τα όργανα του μωρού να αναπτυχθούν), αλλά και ζωντανά κύτταρα.

Αλλά ο θηλασμός είναι επίσης μια σχέση, μια πολύ στενή σχέση ανάμεσα σε δύο ανθρώπους που αγαπιούνται. 

Η συζήτηση για την ανεπάρκεια του σιδήρου έχει φτάσει σε σημείο υστερίας, ενισχυμένη από τις εταιρίες παραγωγής ξένου γάλακτος που πιέζουν τους επαγγελματίες υγείας να δίνουν φόρμουλα στα μωρά μετά τους 6 μήνες για να παίρνουν αρκετό σίδηρο. Ο οποίος ισχυρισμός είναι γελοίος καθώς ο σίδηρος στη φόρμουλα είναι τεχνητός, άρα ουσιαστικά είναι ίδιο πράγμα με το να δίνει κανείς στο μωρό φαρμακευτικό σίδηρο. Και η πλειονότητα του σιδήρου της φόρμουλα καταλήγει στην πάνα του μωρού. 

Μια από τις πιο συχνές αιτίες που ακούμε για να αρχίσει το μωρό στέρεες τροφές, είναι ότι αν δεν αρχίσει να τρώει τροφές πλούσιες σε σίδηρο θα εμφανίσει ανεπάρκεια σιδήρου κι από αυτό βγαίνει το συμπέρασμα ότι «ο θηλασμός προκαλεί ανεπάρκεια σιδήρου». Κι αυτό που περιπλέκει ακόμα πιο πολύ τα πράγματα είναι ότι λένε στις μητέρες «να αντικαταστήσουν το θηλασμό με στέρεες τροφές». Όμως οι μητέρες πρέπει να καταλάβουν τα εξής:

1) Μετά τον 6ο μήνα ζωής του μωρού, οι στέρεες τροφές προστίθενται στο θηλασμό, δεν τον αντικαθιστούν.

2) Το μητρικό γάλα περιέχει σίδηρο και ο σίδηρος αυτός απορροφάται πολύ καλά από το μωρό. Άρα το μωρό χρειάζεται το σίδηρο του μητρικού γάλακτος και πρόσθετο σίδηρο από τις στέρεες τροφές.

3) Ο θηλασμός δεν πρέπει να αντικαθίσταται από φόρμουλα μετά τους έξη μήνες. Η οδηγία ότι η φόρμουλα χρειάζεται να μπει κάποια στιγμή στη ζωή του μωρού, είναι λάθος. Τα μωρά που θηλάζουν και τρώνε στέρεες τροφές, δεν χρειάζονται τη φόρμουλα ποτέ.

4) Το μητρικό γάλα είναι η κύρια πηγή διατροφής για τα μωρά ακόμα και μετά τους 6 μήνες, γιατί εξακολουθεί να περιέχει τα εκατοντάδες θρεπτικά συστατικά, κύτταρα και παράγοντες που περιείχε και πριν. 

Dr Jack Newman 

Μετάφραση: Βίκυ Φαρδογιάννη – Πιστοποιημένη Σύμβουλος Θηλασμού IBCLC

Πηγή

10 λόγοι για να συνεχίσεις να θηλάζεις μετά τον πρώτο χρόνο

1. Ο θηλασμός κάνει τη δουλειά της μητέρας πιο εύκολη, όχι πιο δύσκολη.

Αυτό λέει η Norma Jean Bumgarner. Αυτός είναι και ο πιο αγαπημένος μου λόγος. Φυσικά και είναι πολύ καλό για το παιδί το μητρικό γάλα, αλλά επίσης κι εμείς δεν χρειάζεται να κάνουμε τη ζωή μας όσο πιο εύκολη γίνεται; Τα παλιά καλά αποφθέγματα που λέγαμε για το θηλασμό, π.χ. «είναι πάντα έτοιμο και στη σωστή θερμοκρασία», ισχύουν πάντα, αλλά με τα μεγαλύτερα παιδιά ο θηλασμός είναι τόσο πιο βοηθητικός. Το μητρικό γάλα και ο θηλασμός συνεχίζουν να είναι πολύ ανακουφιστικά για τα παιδιά άνω του ενός έτους και όλες ξέρουμε ότι τα νήπια θυμώνουν, πεισμώνουν και τραυματίζονται πάρα πολύ συχνά. Είτε πρόκειται για μια γρατζουνιά στο γόνατο, είτε γιατί δεν τους αρέσουν τα ρούχα τους, ο θηλασμός πάντα τα βοηθάει και τα παρηγορεί με τον καλύτερο τρόπο.

2. Συναισθηματική ενδυνάμωση

Στην κοινωνία που ζούμε (τη δυτική κοινωνία) πιστεύουμε ότι ο μόνος τρόπος για να κάνουμε τα παιδιά μας ανεξάρτητα είναι να τα αφήσουμε μόνα τους «να κολυμπήσουν στα βαθιά». Αλλά μάλλον το αντίθετο είναι αλήθεια. Όταν επιτρέπουμε στα παιδιά μας να φτάσουν το καθένα με το δικό του ρυθμό τα αναπτυξιακά τους ορόσημα, αισθάνονται θριαμβευτές. Κι εμείς επίσης. Αντίθετα, όταν τα εξαναγκάζουμε να κάνουν πράγματα πριν να είναι τα ίδια έτοιμα, όπως να αποθηλάσουν για παράδειγμα, αυτό μπορεί να έχει αρνητικές συνέπειες στη συναισθηματική τους ωρίμανση και να τα κάνει γενικά πιο ευερέθιστα και γκρινιάρικα.

3. Το μητρικό γάλα εξακολουθεί να είναι γεμάτο αντισώματα

Τα μεγαλύτερα παιδιά εξακολουθούν να προστατεύονται από τα αντισώματα που περιέχονται στο μητρικό γάλα, δεν σταματάει αυτό απ’ τη μια μέρα στην άλλη. Τα νήπια που θηλάζουν αρρωσταίνουν λιγότερο, λιγότερο σοβαρά και για πιο σύντομα χρονικά διαστήματα. Η Kathleen Huggins, συγγραφέας του βιβλίου The nursing mothers companion, λέει ότι όταν τα παιδιά αποθηλάζουν τον πρώτο χρόνο, το ανοσοποιητικό τους σύστημα είναι ανεπτυγμένο μόνο κατά 60% .

4. Το καλύτερο φάρμακο για το άρρωστο παιδί

Μπορεί τα παιδιά που θηλάζουν να αρρωσταίνουν λιγότερο ή λιγότερο σοβαρά, αλλά φυσικά κάποτε αρρωσταίνουν, ο θηλασμός δεν είναι πανάκεια. Ωστόσο, όταν συμβεί αυτό, ο θηλασμός κάνει την αρρώστια πιο εύκολη για όλους. Πολύ συχνά τα παιδιά δεν μπορούν να φάνε καθόλου όταν αρρωσταίνουν και το μητρικό γάλα σ’ αυτές τις περιπτώσεις είναι σωτήριο, αφού καλύπτει όλες τις συναισθηματικές και διατροφικές ανάγκες του άρρωστου παιδιού.

5. Μεγάλη διατροφική αξία

Αν και το παιδάκι μας μπορεί να τρώει πια όλες τις στέρεες τροφές, αυτό δεν σημαίνει ότι το μητρικό γάλα δεν έχει καμία διατροφική αξία. Όπως συμβαίνει σε όλες τις ηλικίες του μωρού, το γάλα της μαμάς του περιέχει ακριβώς ότι χρειάζεται και μετά τον πρώτο χρόνο. Στην παρακάτω λίστα μπορείτε να δείτε τις αναλογίες κάποιων βασικών συστατικών του μητρικού γάλακτος:

Τον δεύτερο χρόνο (12-23 μηνών), 448ml μητρικού γάλακτος καλύπτουν στο παιδί:

29% των ενεργειακών αναγκών
43% των πρωτεϊνικών αναγκών
36% των αναγκών σε ασβέστιο
75% των αναγκών σε βιταμίνη Α
76% των αναγκών σε φολικό οξύ
94% των αναγκών σε βιταμίνη Β12
60% των αναγκών σε βιταμίνη C

– Dewey 2001

6. Ο άνθρωπος είναι φτιαγμένος για να θηλάζει περισσότερο από έναν χρόνο

Η ανθρωπολόγος Kathy Dettwyler λέει ότι «η φυσική ηλικία αποθηλασμού για τον άνθρωπο είναι κάπου ανάμεσα στα 2,5 – 7 χρόνια».

7. Μειώνεται ο κίνδυνος για αρρώστιες της μητέρας

Όσο περισσότερο θηλάζουμε, τόσο μειώνεται ο κίνδυνος για καρκίνο. Έρευνες έχουν δείξει ότι όσο περισσότερο καιρό θηλάζει μια γυναίκα, τόσο περισσότερο μειώνεται ο κίνδυνος για καρκίνο. Effect of Lifetime Lactation on Breast Cancer Risk

8. Γινόμαστε παράδειγμα για τους γύρω μας!

Οι άλλοι άνθρωποι, αλλά πολύ περισσότερο τα παιδιά, χρειάζεται να μας βλέπουν να θηλάζουμε στην καθημερινή μας ζωή, όσο περισσότερο γίνεται, για να καταλάβουν ότι η πράξη αυτή είναι φυσιολογική και υγιής. Ο θηλασμός του νηπίου μας δίνει την ευκαιρία να δείξουμε στον κόσμο ότι αυτό είναι κάτι εφικτό, υγιές και απολύτως φυσιολογικό.

9. Το λέει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας και η UNICEF

Και οι δύο αυτοί παγκοσμίως αναγνωρισμένοι οργανισμοί συστήνουν το θηλασμό για τουλάχιστον δύο χρόνια.

10. Επειδή….. έτσι μας αρέσει!

Επειδή εμείς και το παιδί μας αγαπάμε το θηλασμό. Τα καταφέραμε στις δυσκολίες του πρώτου καιρού και τώρα μπορούμε απλώς να το απολαύσουμε!

Όμως, πώς ξέρουμε ότι είναι η ώρα να αποθηλάσουμε;

Εκτός εκτάκτων συνθηκών, μπορούμε να συνεχίσουμε το θηλασμό μέχρι εμείς ή το παιδί μας να αισθανθούμε ότι πρέπει να αποθηλάσουμε. Ακούω από πάρα πολλές μητέρες ότι ενώ οι ίδιες δεν θέλουν να συνεχίσουν το θηλασμό, τα παιδιά τους θηλάζουν ακόμα πολύ δυναμικά. Τα αρνητικά συναισθήματα της μητέρας μπορεί να δηλητηριάσουν τη σχέση της με το παιδί της και γι’ αυτό το λόγο, εάν έχετε κάνει ότι καλύτερο μπορούσατε αλλά δεν έχετε θετικά συναισθήματα για το θηλασμό πια, τότε μάλλον έχει έρθει η κατάλληλη στιγμή για να αποθηλάσετε.

Διαβάστε περισσότερα:

What are the Benefits of Breastfeeding Mor more Than a Year? by Ann Smith IBCLC

La Lech League’s Extended Breastfeeding page

http://vikifar.wpengine.com/?cat=32

 

Βίκυ Φαρδογιάννη – Πιστοποιημένη Σύμβουλος Θηλασμού IBCLC

 

 

 

 

 

Θηλασμός και άγχος αποχωρισμού

H πρώτη αίσθηση της ζωής που βιώνει ο άνθρωπος είναι η ίδια η διαδικασία της γέννησης του. Η πρώτη αίσθηση του εαυτού είναι το χρώμα της πρώτης εμπειρίας που βιώνει μέσα από την αλληλεπίδραση του με την μητέρα. Το στήθος (θηλασμός) και η αγκαλιά είναι η πρώτη αίσθηση ασφάλειας και προστασίας που εκπληρώνουν την τόσο βασική αυτή ψυχική ανάγκη. Αυτές οι δύο εκφράσεις αγάπης μέσα από την μη-λεκτική επικοινωνία, δημιουργούν την πρώτη αίσθηση “σπιτιού” με μια πολύ γερή σκεπή που δίνει το έναυσμα στην εξέλιξη θετικών συναισθημάτων στον “καινούργιο” άνθρωπο…

Ο θηλασμός εκπληρώνει την πιο βασική μας ανάγκη : την ανάγκη της σωματικής και ψυχικής επικοινωνίας με την βασική τροφό και μορφή εκπλήρωσης ψυχικών αναγκών ( μητέρα), έτσι ώστε αφενός τα πρώτα βιώματα μας να είναι θετικά και ανακουφιστικά και αφετέρου να χτίσουν την σχέση εμπιστοσύνης και αγάπης με το μορφή (κυριολεκτικά και μεταφορικά) της μητέρας..

Και έρχεται η ηλικία των + – 2 ετών που κορυφώνεται το άγχος αποχωρισμού…Τι γίνεται με τον θηλασμό? Συνεχίζει η μητέρα να παρέχει την ανακούφιση ή διακόπτει?
Συνεχίζει να παρέχει την ανακούφιση και ΔΕΝ διακόπτει τον θηλασμό. Ο βασικότερος λόγος είναι : ο αποχωρισμός από την μητέρα “σοκάρει” τον μικρό άνθρωπο γιατί τον φέρνει αντιμέτωπο με την Πρώτη του εσωτερική ψυχική σύγκρουση.

Ποια είναι η σύγκρουση? Αφενός η έμφυτη ανάγκη να “αποχωριστεί” την μητέρα του και να ξεκινήσει να εξοικειώνεται με την εμπειρία της εξερεύνησης του κόσμου του σε ένα πιο “αυτόνομο” επίπεδο και αφετέρου με τον φόβο και το άγχος που του δημιουργεί ο αποχωρισμός…

Ο θηλασμός σ’αυτήν την εσωτερική σύγκρουση λειτουργεί ως σημείο αναφοράς ασφάλειας. Η ψυχοσυναισθηματική ασφάλεια εκπληρώνει ξανά την ψυχική ανάγκη του μικρού ανθρώπου με αποτέλεσμα να νιώθει ότι μπορεί να “αποχαιρετήσει” την πρώτη έκφραση δεσμού με την μητέρα και να “προχωρήσει” σε καινούργιους…

Γράφει η: Αντιγόνη Συμεωνίδου – Ψυχολόγος – Ψυχοθεραπεύτρια, 

http://antigonisimeonidou.wordpress.com/2013/10/17/%CE%B8%CE%B7%CE%BB%CE%B1%CF%83%CE%BC%CF%8C%CF%82-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%AC%CE%B3%CF%87%CE%BF%CF%82-%CE%B1%CF%80%CE%BF%CF%87%CF%89%CF%81%CE%B9%CF%83%CE%BC%CE%BF%CF%8D-%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%B9%CE%B3/

 

Ποια είναι η σωστή ηλικία αποθηλασμού; – Μια έρευνα παλιά αλλά πάντα επίκαιρη

Το παρακάτω κείμενο είναι απόσπασμα από το βιβλίο της ανθρωπολόγου Katherine Dettwyler, PhD, “Breastfeeding: Biocultural Perspectives”. Αν και το βιβλίο γράφτηκε από το 1995-1997, πολλά από τα παρακάτω στοιχεία είναι εντυπωσιακά και δίνουν μια καλή εικόνα του “φυσικού χρόνου αποθηλασμού” και του τι σημαίνει αυτό.

A Natural Age of Weaning

by Katherine Dettwyler, PhD
Department of Anthropology,
Texas A and M University

Στην έρευνά μου μελέτησα πρωτεύοντα θηλαστικά, λαμβάνοντας υπόψη διάφορους παράγοντες της ζωής τους όπως τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, το βάρος γέννησης του μωρού, τον ρυθμό ανάπτυξής του, την ηλικία ανατολής των πρώτων δοντιών, την ηλικία της σεξουαλικής ωρίμανσης, κλπ. Μετά μελέτησα το πώς αυτοί οι παράγοντες σχετίζονται με την ηλικία του αποθηλασμού σ’ αυτά τα θηλαστικά. Τα ζώα αυτά είναι οι πιο κοντινοί μας συγγενείς στο ζωικό βασίλειο, ειδικά οι γορίλλες και οι χιμπαντζήδες, οι οποίοι έχουν περισσότερα από 98% κοινά γονίδια με τον άνθρωπο.

Κατέληξα σε διάφορα συμπεράσματα όσον αφορά το πότε θα αποθήλαζε «φυσικά» ο άνθρωπος, εάν δεν υπήρχαν όλοι αυτοί οι κανόνες που επιβάλει η κουλτούρα. Το ενδιαφέρον μου ξεκίνησε από την μελέτη της βιβλιογραφίας για τον χρόνο αποθηλασμού, η οποία έδειξε ότι οι διάφορες κουλτούρες έχουν πολύ διαφορετική αντίληψη για το πότε πρέπει να αποθηλάζουν τα παιδιά, από πολύ νωρίς στις ΗΠΑ έως πολύ αργά σε άλλες περιοχές του κόσμου.

Ακούμε συχνά ότι παγκοσμίως ο μέσος χρόνος αποθηλασμού είναι τα 4,2 χρόνια, αλλά αυτό το νούμερο δεν είναι ούτε σωστό, ούτε έχει κανένα νόημα. Η μελέτη 64 «κλασικών» ερευνών οι οποίες έγιναν πριν το 1940, έδειξαν μέσο χρόνο αποθηλασμού τα 2,8 χρόνια, αλλά σε κάποιες κοινωνίες ο θηλασμός κρατούσε πολύ λιγότερο και σε κάποιες άλλες πολύ περισσότερο.

Με στατιστικούς όρους δεν έχει κανένα νόημα να μιλάμε για μέσο χρόνο αποθηλασμού παγκοσμίως, αφού τα περισσότερα παιδιά δεν θηλάζουν καθόλου, ή οι μητέρες εγκαταλείπουν το θηλασμό τις πρώτες μέρες ή τις πρώτες εβδομάδες μετά τον τοκετό. Ωστόσο είναι αλήθεια ότι υπάρχουν ακόμα κοινωνίες όπου τα παιδιά θηλάζουν ως τα 4 ή τα 5 χρόνια τους κι ακόμα και στις ΗΠΑ κάποια παιδιά θηλάζουν τόσο ή και περισσότερο.

Στις κοινωνίες στις οποίες τα παιδιά επιτρέπεται να θηλάζουν για όσο καιρό θέλουν, συνήθως αποθηλάζουν χωρίς φασαρίες και ψυχολογικά τραύματα κάπου ανάμεσα στα 3 και στα 4 χρόνια τους. Το ενδιαφέρον μου επίσης ξεκίνησε από την συνειδητοποίηση ότι για κάποια άλλα θηλαστικά υπάρχει «φυσική ηλικία αποθηλασμού», η οποία είναι περίπου οι 8 εβδομάδες για τους σκύλους, οι 8-12 μήνες για τα άλογα, κλπ. Προφανώς, τα ζώα αυτά δεν έχουν κοινωνικούς περιορισμούς για το ποια είναι η κατάλληλη ηλικία αποθηλασμού.

Κάποια από τα αποτελέσματα των ερευνών είναι τα ακόλουθα:

1. Σε μια ομάδα 21 πρωτευόντων θηλαστικών που μελετήθηκαν από την Holly Smith (κυρίως μαϊμούδες και πίθηκοι), προέκυψε ότι τα μωρά τους αποθήλαζαν την χρονική στιγμή κατά την οποία ανέτειλαν οι πρώτοι τους μόνιμοι τραπεζίτες. Στους ανθρώπους αυτό σημαίνει γύρω στα 5,5-6 χρόνια.

2. Είναι σύνηθες να ακούμε τους παιδίατρους να ισχυρίζονται ότι σε πολλά είδη ζώων η διάρκεια της κύησης ισοδυναμεί με την διάρκεια του θηλασμού, θέτοντας την ηλικία αποθηλασμού στους 9 μήνες για τον άνθρωπο. Ωστόσο, η σχέση αυτή φαίνεται να εξαρτάται από το μέγεθος του ζώου – όσο πιο μεγάλο το ζώο, τόσο πιο μεγάλο διάστημα θηλάζει. Για τους χιμπαντζήδες και τους γορίλλες, τα δύο πιο κοντινά στον άνθρωπο πρωτεύοντα θηλαστικά, η σχέση αυτή είναι 6 προς 1. Δηλαδή, θηλάζουν τα μικρά τους ΕΞΗ φορές περισσότερο από την διάρκεια της κύησης. Στον άνθρωπο αυτό σημαίνει 4,5 χρόνια (έξη φορές οι 9 μήνες της εγκυμοσύνης).

3. Είναι επίσης σύνηθες οι παιδίατροι να ισχυρίζονται ότι τα περισσότερα θηλαστικά αποθηλάζουν όταν έχουν τριπλασιάσει το βάρος γέννησης, θέτοντας την ηλικία αποθηλασμού στον 1 χρόνο για τον άνθρωπο. Και πάλι ωστόσο, αυτό επηρεάζεται από το μέγεθος, με τα μεγαλύτερα θηλαστικά να θηλάζουν τα μικρά τους μέχρι να τετραπλασιάσουν το βάρος γέννησης. Στον άνθρωπο, ο τετραπλασιασμός του βάρους γέννησης συμβαίνει ανάμεσα στα 2,5 έως 3,5 χρόνια συνήθως.

4. Μια άλλη μελέτη σε πρωτεύοντα θηλαστικά έδειξε ότι αποθήλαζαν τα μικρά τους όταν είχαν φτάσει το 1/3 το βάρος ενός ενήλικα. Αυτό στον άνθρωπο συμβαίνει περίπου στα 5-7 χρόνια.

5. Μια σύγκριση της ηλικίας αποθηλασμού και της ηλικίας σεξουαλικής ωριμότητας στα πρωτεύοντα θηλαστικά, έδειξε τον χρόνο αποθηλασμού στα 6-7 χρόνια για τον άνθρωπο (περίπου στα μισά της ηλικίας της σεξουαλικής ωρίμανσης).

6. Κάποιες μελέτες έδειξαν ότι το ανοσοποιητικό σύστημα του παιδιού ωριμάζει πλήρως γύρω στα 6 χρόνια της ζωής του και είναι επαρκώς τεκμηριωμένο το γεγονός ότι το μητρικό γάλα βοηθάει στην ωρίμανση του ανοσοποιητικού και το υποβοηθά με τα αντισώματα της μητέρας για όσο καιρό αυτή παράγει γάλα (μέχρι τα δύο χρόνια. Δεν έχει γίνει καμία μελέτη για την σύσταση του μητρικού γάλακτος μετά τα δύο έτη).

Άρα, η μικρότερη ηλικία φυσικού αποθηλασμού στον άνθρωπο φαίνεται να είναι τα 2,5 χρόνια και η μεγαλύτερη τα 7.

Όσον αφορά τα οφέλη του μακροχρόνιου θηλασμού, έχουν γίνει πολλές συγκριτικές μελέτες ανάμεσα σε μωρά που θηλάζουν και σε μωρά που τρέφονται με υποκατάστατο, όσον αφορά την συχνότητα κάποιων ασθενειών αλλά και τον δείκτη ευφυΐας. Σε κάθε περίπτωση, τα θηλάζοντα βρέφη είχαν μικρότερο κίνδυνο ασθενειών και υψηλότερο IQ απ’ ότι τα βρέφη που έπαιρναν υποκατάστατο. Στις μελέτες οι οποίες ξεχώριζαν τα θηλάζοντα βρέφη ανάλογα με το πόσο καιρό θήλασαν, τα βρέφη που θήλασαν περισσότερο καιρό είχαν ακόμα χαμηλότερο κίνδυνο για κάποιες ασθένειες και ακόμα υψηλότερο δείκτη ευφυΐας. Με άλλα λόγια, αν οι κατηγορίες ήταν 0-6 μήνες θηλασμού, 6-12, 12-18, 18-24+, τα μωρά που θήλασαν από 18 έως 24+ μήνες είχαν τα καλύτερα αποτελέσματα, αυτά που θήλασαν 12 έως 18 μήνες είχαν τα αμέσως επόμενα καλύτερα αποτελέσματα, τα μωρά που θήλασαν 0-6 μήνες είχαν τα χειρότερα αποτελέσματα, αλλά και πάλι πολύ καλύτερα απ’ ότι τα μωρά που έπιναν υποκατάστατο.

Η έρευνα έδειξε τα παραπάνω αποτελέσματα για τις ασθένειες του γαστρεντερικού, του ανώτερου αναπνευστικού, την σκλήρυνση κατά πλάκας, τον διαβήτη, τις παθήσεις της καρδιάς, κλπ, κλπ. Παρόμοια, τα μωρά που θήλασαν περισσότερο είχαν τα καλύτερα αποτελέσματα στα τεστ ευφυΐας. Ένα σημαντικό σημείο που πρέπει να τονίσουμε είναι ότι καμία από αυτές τις μελέτες δεν μελέτησε παιδιά που θήλασαν περισσότερο από δύο χρόνια. Προφανώς, τα οφέλη συνεχίζουν και αργότερα, καθώς το σώμα μας δεν γνωρίζει ότι το μωρό μας είχε γενέθλια και δεν αρχίζει ξαφνικά να παράγει γάλα που δεν έχει κανένα όφελος.

Ωστόσο, κανείς ως τώρα δεν έχει αποδείξει ότι τα οφέλη του θηλασμού είτε συνεχίζονται είτε σταματούν μετά τα δύο χρόνια, γιατί δεν έχουν γίνει οι απαραίτητες μελέτες. Είναι ξεκάθαρο φυσικά ότι μετά τα δύο χρόνια το γάλα είναι μειωμένο και σίγουρα οι πρώτοι έξη μήνες θηλασμού είναι πολύ πιο σημαντικοί όσον αφορά τη διατροφή και την ανοσολογική ανάπτυξη του μωρού, απ’ ότι οι έξη μήνες από τα 3,5 ως τα 4 χρόνια. Όμως αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να σταματήσετε να θηλάζετε εάν ακόμα θέλει το μωρό σας κι εσάς δεν σας πειράζει.

Είναι ξεκάθαρο επίσης ότι τα μωρά στις δυτικές κοινωνίες δεν χρειάζεται να αντιμετωπίσουν όλες αυτές τις ασθένειες και το μολυσμένο νερό που αντιμετωπίζουν τα μωρά στις χώρες του τρίτου κόσμου. Έχουμε υποκατάστατα τα οποία γενικά μπορούμε να εμπιστευτούμε ότι είναι καθαρά και ασφαλή. Μπορούμε να εμβολιάσουμε τα παιδιά μας και να τους δώσουμε αντιβιοτικά όταν είναι απαραίτητο. Όμως το γεγονός ότι «μπορούμε» να κάνουμε όλα αυτά τα πράγματα, δεν σημαίνει ότι ο θηλασμός δεν είναι σημαντικός. Τα μωρά που θηλάζουν έχουν περισσότερα πλεονεκτήματα από τα μωρά που πίνουν υποκατάστατο, ακόμα και στο ασφαλές περιβάλλον που μεγαλώνουν, με την καλύτερη ιατρική περίθαλψη.

Μια άλλη διάσταση του θηλασμού ενός μεγαλύτερου παιδιού είναι ότι, μέσω της σχέσης που δημιουργεί ο θηλασμός, μπορούν να διατηρήσουν την συναισθηματική τους εξάρτηση από ένα άλλο πρόσωπο, αντί να ψάχνουν υποκατάστατα σε άλλα αντικείμενα όπως αρκουδάκια ή κουβερτούλες. Πιστεύω ότι αυτό θέτει τις βάσεις για μια ζωή περισσότερο ανθρωποκεντρική και λιγότερο υλιστική και νομίζω ότι αυτό είναι καλό πράγμα.

Επίσης, δεν μπορώ να σκεφτώ τη ζωή ενός νηπίου, το οποίο είναι σε φάση μεγάλων αλλαγών, κάποιες από τις οποίες μπορούν να φέρουν μεγάλη αναστάτωση στον ψυχισμό του, χωρίς αυτή την στενή προσωπική επαφή που επιφέρει ο θηλασμός. Θα μπορούσα να συνεχίσω για πάντα, αλλά καλύτερα να σταματήσω εδώ.

Ελπίζω όλα τα παραπάνω να σας βοήθησαν. Αυτά και άλλα πολλά ακόμα, βρίσκονται στο κεφάλαιο “A time to wean” στο βιβλίο μου “Breastfeeding: Biocultural Perspectives”.

by Katherine Dettwyler, PhD
Department of Anthropology,
Texas A and M University

Μετάφραση: Βίκυ Φαρδογιάννη – Πιστοποιημένη Σύμβουλος Θηλασμού IBCLC

Πηγή: http://www.whale.to/a/dettwyler.html

 

 

Πόσο καιρό πρέπει να θηλάζω;

Αυτή είναι μια ερώτηση που δέχομαι σχεδόν πάντα από τις μαμάδες που ξεκινούν το ταξίδι του θηλασμού κι έτσι αισθάνθηκα την ανάγκη να γράψω κάτι ακόμα γι’ αυτό το θέμα.

Οι περισσότερες νέες μητέρες δεν έχουν ιδέα περί θηλασμού, περί συνδυασμού θηλασμού και δουλειάς ή περί αποθηλασμού. Πολλές από αυτές φαίνεται να τους προβληματίζει εξαρχής το ποια είναι η κατάλληλη στιγμή να αποθηλάσουν τα μωρά τους.

Καταρχήν, ας δούμε τι λέει η Αμερικάνικη Παιδιατρική Ακαδημία (ΑΑΠ): 

Ο θηλασμός είναι η φυσική και πιο ωφέλιμη πηγή θρεπτικών στοιχείων και συνιστά το πιο υγιές ξεκίνημα στη ζωή του μωρού. Επιπλέον, ο θηλασμός προωθεί έναν μοναδικό συναισθηματικό δεσμό ανάμεσα στη μητέρα και το μωρό. Στο πρωτόκολλο “Breastfeeding and the Use of Human Milk που δημοσιεύτηκε τον Μάρτιο 2012 στο περιοδικό Pediatrics, η ΑΑΠ επιβεβαιώνει την σύσταση για αποκλειστικό θηλασμό για περίπου 6 μήνες και μετά θηλασμό συμπληρωματικά με στέρεες τροφές μέχρι τουλάχιστον τους 12 μήνες και μετά απ’ αυτό, συνέχιση του θηλασμού για όσο καιρό είναι αμοιβαία αποδεκτό από την μητέρα και το μωρό.

Η άλλη σπουδαία πηγή, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ), λέει για τον θηλασμό:

Ο αποκλειστικός θηλασμός συστήνεται μέχρι τους 6 μήνες ζωής, και η συνέχιση του θηλασμού με κατάλληλες στέρεες τροφές μέχρι τα δύο χρόνια ή/και περισσότερο.

Άρα οι συστάσεις μας λένε να εισάγουμε στέρεες τροφές περίπου στους 6 μήνες, αλλά να συνεχίσουμε το θηλασμό για 1-2 χρόνια.

Τι λένε όμως οι άλλοι επιστήμονες; Η ανθρωπολόγος Katherine Dettwyler λέει ότι τα μωρά απογαλακτίζουν από μόνα τους, εντελώς φυσικά, κάπου ανάμεσα στα 2,5 – 7 χρόνια. Και υπάρχουν πολλοί λόγοι να συνεχίσουμε το θηλασμό για όσο καιρό εμείς και το μωρό μας είμαστε εντάξει με αυτό.

Δυστυχώς στη χώρα μας, σύμφωνα με τα αποτελέσματα της Εθνικής Μελέτης (2009), ενώ το 87,5% των νεογνών ξεκινούν μητρικό θηλασμό στο μαιευτήριο, μόνον το 41% έχουν αποκλειστικό μητρικό θηλασμό. Τον 6ο μήνα ζωής μόνον το 0,9% των βρεφών θηλάζει αποκλειστικά ενώ το 22% θηλάζει πίνοντας και γάλα αγελάδας. Στο τέλος του πρώτου χρόνου ζωής μόνον το 6,4% των βρεφών συνεχίζει το θηλασμό, χρονικό όριο το οποίο συνιστάται ως το λιγότερο από την ΑΑΠ και είναι ένας χρόνος λιγότερο από τις συστάσεις του ΠΟΥ.

Όμως, όπως και με οποιοδήποτε άλλο θέμα της μητρότητας, δεν υπάρχει μόνο μια αλήθεια και μια σωστή προσέγγιση για όλους. Κάθε ζευγάρι μητέρας-μωρού ζει κάτω από διαφορετικές συνθήκες. Ο θηλασμός είναι πραγματικά πολύ σημαντικός τόσο για τα μωρά όσο και για τις μητέρες και δεν υπάρχει καμία χρονική στιγμή που το μητρικό γάλα να γίνεται ακατάλληλο για τα μωρά.

Δυστυχώς ζούμε σε μια κοινωνία που από τη μια μας λέει ότι «ο θηλασμός είναι το καλύτερο», αλλά και «δεν θέλω να σε βλέπω να θηλάζεις». Διακηρύττουμε την σπουδαιότητα του θηλασμού και στην πραγματικότητα δεν κάνουμε τίποτα για να υποστηρίξουμε αληθινά τις μητέρες να θηλάσουν.

Στις μητέρες που με ρωτούν απαντώ ότι δεν μπορώ να τους πω πότε να σταματήσουν το θηλασμό, ότι είναι μόνο δική τους απόφαση, και επίσης ότι ξέρουμε πως το μητρικό γάλα δεν είναι ποτέ ακατάλληλο για τα μωρά και ότι, συνήθως, δεν πηγαίνουν στο πανεπιστήμιο θηλάζοντας! Μόνο εσείς μπορείτε να αποφασίσετε πώς θα είναι και πόσο θα κρατήσει η σχέση του θηλασμού. Αλλά μην υποτιμάτε τον εαυτό σας και μην αφήνετε το φόβο για το άγνωστο και τους μύθους που μας περιβάλουν να σας σταματήσει από το να κάνετε αυτό που ξέρετε ότι είναι το καλύτερο για σας και το μωρό σας.

Κατά τα άλλα, φροντίστε να βάλετε και να κρατήσετε στη ζωή σας θετικούς ανθρώπους, που θα σας υποστηρίξουν σε όλο το ταξίδι του θηλασμού, όσο κι αν κρατήσει και ακολουθήστε τα σημάδια που θα σας δείχνει το μωρό σας. Μόνο τότε δεν θα κάνετε λάθος…

Βίκυ Φαρδογιάννη – Πιστοποιημένη Σύμβουλος Θηλασμού IBCLC

Ναι στο θηλασμό! Αλλά ως πότε;

της Θεοδώρας Τσώλη

Είναι αδιαμφισβήτητα ένας φυσικός «θησαυρός» που η φύση έχει προνοήσει ώστε να μην κοστίζει τίποτε! Ο λόγος για το πολύτιμο μητρικό γάλα που έχει αποδειχθεί πολλάκις ότι «βάζει θεμέλια» για μια υγιή ζωή τόσο σε ό,τι αφορά το παιδί όσο και τη μητέρα του. Ωστόσο, πριν από λίγες ημέρες, το εξώφυλλο του διάσημου περιοδικού «ΤΙΜΕ» ήλθε να θέσει με ομολογουμένως εντυπωσιακό τρόπο το ερώτημα σχετικά με το ως πότε πρέπει να συνεχίζεται ο θηλασμός, ξεσηκώνοντας πλήθος συζητήσεων και αντιδράσεων στα διεθνή ΜΜΕ αλλά και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Και αυτό διότι, καθώς φαίνεται, πολλές μητέρες επιλέγουν πλέον να θηλάζουν τα παιδιά τους όχι για μήνες αλλά για χρόνια, ορισμένες μάλιστα ως και την ηλικία των έξι ετών. Υπάρχει λοιπόν όριο στον θηλασμό ή όχι; Υπάρχουν επιπτώσεις στην ψυχική υγεία του παιδιού από την παράτασή του; Ειδικοί δίνουν τις δικές τους απαντήσεις στο «Βήμα» σχετικά με ένα ζήτημα που απασχολεί πολλές μητέρες. Η τελική απάντηση στο ερώτημα ανήκει βέβαια στην κάθε γυναίκα που είναι εκείνη που θα πρέπει να «χτίσει» σωστά την πιο θεμελιώδη σχέση της ζωής της, αυτή με το παιδί της.

Φωτογραφικός φακός. Απέναντί του μια 26χρονη όμορφη αμερικανίδα μητέρα και ο γιος της που θηλάζει. Κλικ και εξώφυλλο σε ένα από τα πιο γνωστά διεθνώς περιοδικά, το «Τime». Τι το παράξενο, θα αναρωτηθείτε, αφού πρόκειται για μια διαδικασία διόλου παράξενη (σχεδόν) για όλες τις μητέρες ανά τον κόσμο. Το παράξενο (για κάποιους) είναι ότι η 26χρονη Τζέιμι Λιν Γκρουμέ από το Λος Αντζελες που απαθανάτισε ο φακός δεν κρατά στην αγκαλιά το μωρό της για να το θηλάσει. Το στήθος της «ρουφά» ένα αγόρι τριών ετών που στέκεται όρθιο απέναντί της επάνω σε ένα καρεκλάκι για να τη φτάνει. Και δίπλα σε αυτό το cover story που έχει ήδη προκαλέσει ποικίλες συζητήσεις ο τίτλος «Are you mom enough? («Είσαι αρκετά μητέρα;»).

Η θεωρία του «δεσμού»

Στο άρθρο του «Τime» πρωταγωνιστές δεν είναι μόνο η κυρία Γκρουμέ και ο γιος τηςΑραμ αλλά και άλλες μητέρες που έχουν ενστερνιστεί την αποκαλούμενη θεωρία «του δεσμού», με αποτέλεσμα να έχουν λάβει απόφαση να συνεχίσουν να θηλάζουν τα παιδιά τους πέρα και έξω από το συνηθισμένο (μια εξ αυτών συνεχίζει να θηλάζει το εξάχρονο παιδί της). Τι αφορά η συγκεκριμένη θεωρία, η οποία έχει ολοένα και μεγαλύτερη διάδοση τις τελευταίες δύο δεκαετίες σε αρκετές χώρες του ανεπτυγμένου κόσμου; Πρωτοεμφανίστηκε με τη δημοσίευση το 1992 του βιβλίου «Τhe Baby Book» του δροςΜπιλ Σίαρς και της συζύγου του Μάρθας και οι βασικοί άξονές της περιλαμβάνουν επιμήκυνση του θηλασμού, ύπνο των γονέων μαζί με το παιδί, μόνιμη παρακολούθηση και παρέμβαση ακόμη και στο παραμικρό κλάμα του, καθώς και συνεχές «κουβάλημά» του – οι γονείς… φορούν σχεδόν συνέχεια το παιδί βάζοντάς το σε μάρσιπο.

Ο δρ Σίαρς έχει γίνει ο «γκουρού» πολλών νέων μητέρων, όπως οι πρωταγωνίστριες του άρθρου. Είναι όμως και ο ίδιος πρωταγωνιστής τις τελευταίες ημέρες σε ένα… σίριαλ αντιδράσεων που εκφράζονται από πολλά ξένα ΜΜΕ αλλά και από τους χρήστες μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που αναφέρουν ότι η συγκεκριμένη σύλληψη και φωτογράφιση έγινε με στόχο τον εντυπωσιασμό αλλά και τη διαφήμιση του ειδικού, πλήττοντας σοβαρά μέσα από αυτά τα «ακραία» παραδείγματα την ουσία της προαγωγής του θηλασμού.

Η Ελλάδα στον… πάτο

Είναι όμως έτσι τα πράγματα; Υπάρχει σωστό και λάθος στο ως πότε αποφασίζει να θηλάσει μια μητέρα το παιδί της; Τίθεται πράγματι ζήτημα σε ό,τι αφορά την ψυχολογική ανάπτυξή του από την παράταση του θηλασμού; Τις δικές τους απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα δίνουν έλληνες ειδικοί με τους οποίους ήλθε σε επαφή «Το Βήμα». Σε γενικό πλαίσιο από τα λεγόμενά τους προκύπτει πως τα άκρα δεν αποτελούν ποτέ την καλύτερη «συνταγή» που μπορεί να ακολουθήσει κάποιος. Υπογραμμίζουν όμως παράλληλα πως σε ό,τι αφορά τη… μετάγγιση ζωής που ονομάζεται θηλασμός θα ήταν καλύτερο, σε χώρες όπως η δική μας, να ασχοληθούμε κυρίως όχι με το… άνω αλλά με το… κάτω άκρο: στην Ελλάδα το ποσοστό αποκλειστικού θηλασμού στο εξάμηνο δεν ξεπερνά το 1% και το ποσοστό θηλασμού στο έτος το 6% σύμφωνα με πρόσφατη εθνική μελέτη που διενήργησε το Ινστιτούτο Υγείας του Παιδιού. Να ασχοληθούμε δηλαδή με τον τεράστιο αριθμό γυναικών που ενώ μπορούν δεν θηλάζουν, στερώντας από το παιδί τους ένα πραγματικό «δώρο» που δεν κοστίζει (κυριολεκτικώς) τίποτε.

Είναι σημαντικό να αναφέρουμε ότι καμία κυβέρνηση ή διεθνής αρμόδιος οργανισμός δεν δίνει συγκεκριμένη σύσταση σε ό,τι αφορά το πότε μια γυναίκα πρέπει να σταματήσει τον θηλασμό. Στις συστάσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) αναφέρεται ότι υπάρχουν πολλά και διαφορετικά οφέλη για την υγεία του παιδιού από τον αποκλειστικό θηλασμό κατά τους πρώτους έξι μήνες της ζωής του. Στη συνέχεια ο ΠΟΥ προτείνει έναν συνδυασμό τροφών, υγρών και λήψης μητρικού γάλακτος ως την ηλικία των δύο ετών «ή και περισσότερο», όπως χαρακτηριστικά σημειώνει. Παράλληλα σύμφωνα με την Αμερικανική Εταιρεία Παιδιατρικής ο θηλασμός πρέπει να συνεχίζεται τουλάχιστον για τον πρώτο χρόνο ζωής του παιδιού ή και για μεγαλύτερο διάστημα, ανάλογα με την αμοιβαία επιθυμία μητέρας και παιδιού. Οι ειδικοί της Εταιρείας τονίζουν μάλιστα ότι «δεν υπάρχει ανώτατο όριο στη διάρκεια του θηλασμού ούτε στοιχεία που να δείχνουν ψυχολογικές ή αναπτυξιακές βλάβες από τον θηλασμό κατά το τρίτο έτος της ζωής ή και περισσότερο». 


Μαρτυρία μιας ελληνίδας

Ακολουθώντας όχι μόνο τις συστάσεις των αρμοδίων αλλά και τον δρόμο της σχέσης που έχει «χαράξει» με το παιδί της και πιστεύει ότι είναι ο σωστός, η κυρία Σοφία Πέτρου μιλώντας στο «Βήμα» αναφέρει ότι μεγαλώνει ένα υγιέστατο ψυχοσωματικά κοριτσάκι το οποίο συνεχίζει να θηλάζει στα δυόμισι χρόνια του. Οπως η ίδια λέει, δεν ξεκίνησε με την προοπτική να θηλάσει για τόσο μεγάλο διάστημα. «Παρ’ ότι ο γιατρός μου ήταν υπέρ του θηλασμού, δεν είχα κάποια ιδιαίτερη ενημέρωση, όμως στην πορεία έψαξα το θέμα μόνη και είδα τα καλά της διαδικασίας. Σταμάτησα να ακούω τους γύρω μου, πολλοί από τους οποίους έλεγαν πλήρως λανθασμένα πράγματα, όπως ότι μετά το έτος το γάλα γίνεται “νερό” και δεν προσφέρει τίποτε στο παιδί, ακόμη και το ότι τα παιδιά που θηλάζουν καθυστερούν να μιλήσουν». Η κυρία Πέτρου σημειώνει ότι δεν την έχει απασχολήσει ιδιαίτερα το πότε θα διακόψει τον θηλασμό. «Δεν με νοιάζει τι θα πει ο κόσμος, ακόμη και αν με κοιτάζει περίεργα. Και στο περιβάλλον μου μού λένε ότι θα ήταν καλύτερα να διακόψω. Εγώ όμως δεν βάζω χρονοδιάγραμμα. Βλέπω ότι προσφέρω κάτι πολύτιμο στο παιδί μου, το οποίο είναι ένα φυσιολογικό, ανεξάρτητο παιδί. Θεωρώ ότι με αυτόν τον τρόπο προσφέρω περισσότερα στην υγεία του για μεγαλύτερο διάστημα. Για μένα είναι απόφαση της κάθε μητέρας με το παιδί της το πότε θα σταματήσει ο θηλασμός». Η κυρία Πέτρου συμβουλεύει ως μητέρα τις άλλες μητέρες να ενημερώνονται για την προσφορά του θηλασμού, να θηλάζουν για όσο διάστημα θέλουν εκείνες και το παιδί τους, και να καταφεύγουν σε συμβούλους θηλασμού για να λαμβάνουν τις σωστές πληροφορίες. «Κάθε μαμά είναι διαφορετική, όπως και κάθε παιδί είναι διαφορετικό, και μόνο οι δυο τους μπορούν να προσδιορίσουν την πορεία της σχέσης τους» λέει.

Ατελείωτα τα οφέλη του θηλασμού

Τι λένε όμως οι ειδικοί; Για τη μεγάλη προσφορά του μητρικού γάλακτος τόσο από βιολογικής όσο και από ψυχολογικής απόψεως κάνει λόγο στο «Βήμα» ο κ. Γεώργιος Λιόσης, διευθυντής του Νεογνολογικού Τμήματος του νοσοκομείου «Ελενα Βενιζέλου» και μέλος της Εθνικής Επιτροπής Θηλασμού. Σημειώνει ότι διαφορετικές μελέτες έχουν δείξει τα πολλαπλά οφέλη του θηλασμού τόσο για τη μητέρα όσο και για το παιδί. «Σε ό,τι αφορά τα βιολογικά οφέλη, ο θηλασμός αποτελεί τη μεγαλύτερη “ασπίδα” ενάντια στις παιδικές λοιμώξεις. Ειδικά το πρωτόγαλα είναι πολύτιμο, γεμάτο θρεπτικά συστατικά που ενισχύουν το ανοσοποιητικό σύστημα του νεογνού. Είναι σημαντικό για τις μητέρες να γνωρίζουν ότι η άμυνα κατά των λοιμώξεων είναι “δοσοεξαρτώμενη”, όσο περισσότερο δηλαδή θηλάζουν τόσο περισσότερο “θωρακίζουν” το παιδί τους».Σύμφωνα με τον ειδικό, ο θηλασμός μπορεί να αποτελέσει το καλύτερο «φάρμακο», ιδιαίτερα στα πρόωρα βρέφη, στα οποία καταγράφεται μεγάλος αριθμός θανάτων εξαιτίας λοιμώξεων. «Ο θηλασμός συνεχίζει εκτός της μήτρας το έργο του πλακούντα και δημιουργεί μια γέφυρα βιολογική αλλά και ψυχολογική μεταξύ μάνας και παιδιού».

Τα οφέλη όμως σύμφωνα με τον κ. Λιόση δεν έχουν τελειωμό: «Μελέτες δείχνουν ότι τα παιδιά που θηλάζουν έχουν υψηλότερο IQ κατά 4-5 μονάδες σε σύγκριση με όσα δεν θηλάζουν. Παράλληλα εμφανίζουν καλύτερη ανάπτυξη της φυσιολογικής μικροβιακής χλωρίδας του εντέρου, που αποτελεί, όπως δείχνουν όλα τα τελευταία ερευνητικά στοιχεία, “δείκτη” μακροπρόθεσμης υγείας του οργανισμού, ενώ αντιμετωπίζουν και μικρότερες πιθανότητες παιδικών καρκίνων του αιματολογικού συστήματος». Και βέβαια εκτός από τη σωματική υγεία ο θηλασμός προάγει και την ψυχική υγεία τόσο του παιδιού όσο και της μητέρας του. «Δημιουργεί δυνατούς δεσμούς που κάνουν το παιδί να νιώθει ασφαλές, ενώ σώζει και τις μητέρες από την επιλόχεια κατάθλιψη».

Πρέπει όμως να μπει ένα όριο στον χρόνο προσφοράς αυτού του ανεκτίμητου «δώρου»; ρωτήσαμε τον ειδικό. Εκείνος απάντησε πως παρ’ ότι το παράδειγμα που παρουσίασε το περιοδικό «Τime» είναι ακραίο – και πιθανώς φέρνει αντίθετο αποτέλεσμα από εκείνο της προαγωγής του μητρικού θηλασμού που πρέπει να είναι το μέλημα όλων – δεν υπάρχουν στοιχεία που να συνηγορούν στο ότι ο συνεχιζόμενος θηλασμός προκαλεί εξάρτηση του παιδιού από τη μάνα. Σε κάθε περίπτωση, σύμφωνα με τον κ. Λιόση, σε μια χώρα όπως η δική μας, όπου τα ποσοστά μητρικού θηλασμού είναι πολύ χαμηλά – «πολλές γυναίκες, όπως οι γυναίκες καριέρας, αποφασίζουν να μη θηλάσουν χωρίς να συντρέχει ιατρικός λόγος, επειδή θεωρούν τον θηλασμό άβολο, επειδή πιστεύουν ότι τους στερεί χρόνο ή ότι “χαλάει” το στήθος τους» -, πρέπει να ασχοληθούμε κυρίως με το να πειστούν οι μητέρες να θηλάζουν τα παιδιά τους.

Βολικός και «οικονομικός»

Στις ίδιες γραμμές κινείται και η άποψη της κυρίας Μαρίας-Αδαμαντίας Μαλλιαρού, παιδιάτρου, διευθύντριας ΕΣΥ στην Α’ Παιδιατρική Κλινική του Πανεπιστημίου Αθηνών στο νοσοκομείο Παίδων «Αγία Σοφία» και μέλους της Εθνικής Επιτροπής Θηλασμού. «Η παράταση του θηλασμού δεν πρέπει να μετατρέπεται σε “κατηγορώ” για τη μητέρα. Το μητρικό γάλα είναι ανεκτίμητο, και στην Ελλάδα, όπου πολλές γυναίκες αποφασίζουν να μη θηλάσουν, πρέπει να δώσουμε ιδιαίτερη έμφαση στην προαγωγή του θηλασμού». Η κυρία Μαλλιαρού αναφέρει ότι ακόμη και μητέρες με υιοθετημένα παιδιά έχουν καταφέρει να θηλάσουν, προκειμένου να μην τους στερήσουν τον «θησαυρό» που ονομάζεται μητρικό γάλα. «Αυτό είναι το κύριο μήνυμα που πρέπει να δοθεί στις γυναίκες» υπογραμμίζει η ειδικός και προσθέτει ότι δεν πρέπει να ξεχνούμε, ειδικά σε περιόδους κρίσης όπως αυτή που διανύουμε, ότι ο θηλασμός αποτελεί μια άκρως οικονομική πρακτική για την οικογένεια. «Είναι βολικός, καθώς η μητέρα μπορεί άνετα να δίνει γάλα στο παιδί της χωρίς να απαιτείται αποστείρωση, ενώ παράλληλα σώζει την κάθε οικογένεια από πολλά χρήματα». Υπολογίζεται ότι η αποφυγή του θηλασμού κατά τους πρώτους έξι μήνες ζωής του παιδιού κοστίζει στον οικογενειακό προϋπολογισμό 5.000-8.000 ευρώ, όχι μόνο από την αγορά ξένου γάλακτος αλλά και λόγω της νοσηρότητας (γαστρεντερίτιδα, οξεία μέση ωτίτιδα, άσθμα κ.ά.) με την οποία συνδέεται το γάλα αγελάδας.

Μέτρον άριστον

Σε ό,τι αφορά τους ειδικούς που ασχολούνται με την ψυχική υγεία, μιλώντας στο «Βήμα» αναφέρουν πως στην πτυχή της σχέσης μητέρας – παιδιού που αφορά τον θηλασμό πρέπει να υπάρχει μέτρο. Οπως τονίζει η κυρία Εφη Λάγιου-Λιγνού, ψυχοθεραπεύτρια παιδιών και εφήβων, υπεύθυνη του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης στην Παιδοψυχιατρική Κλινική της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών στο νοσοκομείο Παίδων «Αγία Σοφία», «η ακραία συνθήκη του θηλασμού ενός παιδιού που είναι σε ηλικία να τραφεί μόνο του δεν αναιρεί σε καμία περίπτωση τη βιοψυχοκοινωνική αξία του θηλασμού. Η λαϊκή παροιμία “κάθε πράγμα στον καιρό του…” ισχύει και εδώ. Η μητέρα, δίνοντας το γάλα της στο νεογέννητο μωρό της, του δίνει μαζί και τη σκέψη της για αυτό: και τα δύο είναι απαραίτητα για τη σωματική και ψυχονοητική του ανάπτυξη. Το βρέφος ανταποκρινόμενο σε αυτό το “δώρο” της μητέρας του επιστρέφει με τον τρόπο του την ικανοποίηση που αυτή του πρωτοέδωσε, βάζοντας σε κίνηση αυτό το απαραίτητο συναισθηματικό δώσε-πάρε. Ομως “παν μέτρον άριστον”». Η ειδικός λέει ότι καθώς το παιδί μεγαλώνει διαφοροποιούνται οι ανάγκες του. «Ανταποκρίνομαι στις ανάγκες του παιδιού δεν σημαίνει πως κάνω ό,τι μου ζητήσει. Ο θηλασμός-πιπίλα δεν προσφέρει την ασφάλεια των ξεκάθαρων ορίων στο χάος της ψυχικής ανωριμότητας του παιδιού. Η μητέρα δεν εξυπηρετεί τις αναπτυξιακές ανάγκες του παιδιού της με το να τροφοδοτεί (για τους δικούς της λόγους) μια εικόνα του εαυτού της “πανταχού παρούσα και τα πάντα πληρούσα”. Με τον παρατεταμένο θηλασμό δεν του προσφέρει πλαίσιο για να αναπτυχθεί και δεν προετοιμάζει το παιδί της να είναι ανθεκτικό στις ματαιώσεις, στις απογοητεύσεις και στις αντιξοότητες της ζωής».

Η ψυχολογία της μητέρας

Τα άκρα ποτέ δεν είναι καλά, τονίζει από την πλευρά της και η κλινική ψυχολόγος-ψυχοθεραπεύτρια κυρία Κατερίνα Παπανικολάου. Οπως λέει, από τη μια πλευρά υπάρχουν οι μητέρες που έχουν αρνητική στάση απέναντι στον θηλασμό και μπορεί να έχουν αποφασίσει, πριν ακόμη από τον ερχομό του βρέφους, να μη θηλάσουν. «Αν και μια τέτοια στάση μπορεί να υπαγορεύεται από διάφορους συνειδητούς λόγους, όπως ο φόβος της γυναίκας να μη χαλάσει το σώμα της, συχνά η άρνηση αυτή έχει να κάνει με βαθύτερα αίτια, ίσως δυσκολίες στη σχέση της γυναίκας με τη δική της μητέρα όταν ήταν αυτή το βρέφος, ή ακόμη και δυσκολία αποδοχής του θηλυκού της εαυτού». Από την άλλη πλευρά και η υπερβολική εμμονή ως προς την παράταση του θηλασμού ίσως επίσης κρύβει «σκοτεινά σημεία». «Μπορεί να ξεπερνά την πραγματική πρόθεση της μητέρας για προσφορά φροντίδας προς το νήπιο και να υπαγορεύεται από μια ασυνείδητη επιθυμία που αφορά κάλυψη της ανάγκης της ίδιας της μητέρας για μια στενή – συμβιωτική σχέση με το παιδί». Κατά την κυρία Παπανικολάου από το τρίτο έτος της ζωής του παιδιού, και εφόσον έχει υπάρξει επαρκής κάλυψη των αναγκών του για ασφάλεια, η βασική ανάγκη του είναι η αυτονομία. «Η παράταση της προσκόλλησης ίσως καλύπτει ανάγκες της ίδιας της μητέρας για ασφάλεια και επαφή, ανάγκες που δεν έχουν επαρκώς καλυφθεί. Ο αποθηλασμός είναι ένας αποχωρισμός τόσο για το βρέφος όσο και για τη μητέρα. Η μητέρα θα στηρίξει το μωρό της σε αυτή τη διαδικασία, αλλά ίσως χρειαστεί να πάρει και αυτή στήριξη από κάποιον άλλον».

Απαραίτητη η αυτονόμηση 

Μεγάλη προσοχή στην τήρηση των λεπτών ισορροπιών ώστε οι μητέρες να μεγαλώνουν γερά (ψυχικά και σωματικά) παιδιά συστήνει και ο κ. Δημήτρης Καραγιάννης, παιδοψυχίατρος – ψυχοθεραπευτής οικογένειας, διευθυντής του Θεραπευτικού Ινστιτούτου «Αντίστιξη». «Ο θηλασμός αποτελεί μια πολύτιμη μετάβαση από την ενδομήτρια ζωή στη νέα πραγματικότητα. Η μητέρα, εκτός από την πολύτιμη τροφή με τα θρεπτικά συστατικά, προσφέρει το καλωσόρισμα στη ζωή με τη θερμή αγκαλιά της που εκφράζει την αγάπη της. Η άρνηση του θηλασμού για αισθητικούς λόγους ή λόγω έλλειψης χρόνου αποτελεί άρνηση της ίδιας της μητρότητας. Την ίδια στιγμή όμως η φανατική εμμονή στον θηλασμό λειτουργεί εις βάρος της συναισθηματικής ανάπτυξης του παιδιού και δημιουργεί καθηλώσεις επικίνδυνες για την προσωπικότητά του στη συνέχεια της ζωής του. Η προσφορά του μητρικού στήθους σε οποιαδήποτε δυσφορία του παιδιού το εκπαιδεύει στη συνέχεια της ζωής του να αναζητεί στην τροφή την αδιαφοροποίητη ικανοποίηση (καθήλωση στο στοματικό στάδιο εξέλιξης)». 

Ο κ. Καραγιάννης σημειώνει ότι καθημερινά στην κλινική εμπειρία καταγράφονται επώδυνα περιστατικά ανάπτυξης φοβιών, αγχωδών αντιδράσεων, ακόμη και βαρύτερων ψυχικών διαταραχών που σχετίζονται με την αδιαφοροποίητη συγκυτιακή σχέση μητέρας – παιδιού. «Η αποκλειστικότητα της σχέσης μητέρας – βρέφους δεν μπορεί να διαρκεί αιώνια, γιατί τότε δεν αφορά τη φροντίδα του παιδιού αλλά την κάλυψη άλλων συναισθηματικών αναγκών της μητέρας, η οποία απομυζεί το παιδί της, απομακρύνοντας ή περιθωριοποιώντας τον πατέρα. Συνεπώς εδώ έχουμε μια αντιστροφή της κατανόησης του οιδιποδείου συμπλέγματος σε ιοκάστειο σύμπλεγμα, όπου η μητέρα καθηλώνεται στο παιδί της και επομένως εμποδίζει την αυτονόμησή του».

Ποια είναι τελικώς «αρκετά μητέρα», όπως το έθεσε και το «Τime»; Μάλλον η μόνη συμβουλή που μπορούμε να σας δώσουμε είναι να ενημερωθείτε, να ψάξετε, να νιώσετε και η καθεμιά από εσάς είναι η μόνη που θα δώσει την απάντηση.

Πηγή: http://www.tovima.gr/science/article/?aid=458498

Οι πιο συνηθισμένες δηλώσεις κατά του θηλασμού και πώς να τις απαντήσετε

Δήλωση: «Οι περισσότεροι άνθρωποι της γενιάς μας μεγάλωσαν με φόρμουλα και είναι υγιείς»

Απάντηση: Δεν είναι αλήθεια αυτό. Τις μακροχρόνιες επιπτώσεις του μη θηλασμού μόλις τώρα αρχίζουμε να τις καταλαβαίνουμε. Τα επίπεδα της χοληστερίνης, η πίεση του αίματος, η παχυσαρκία, οι αλλεργίες, ο διαβήτης, οι ακαδημαϊκές επιδόσεις, όλα αρχίζουν σιγά-σιγά να συνδέονται με τον τρόπο διατροφής μας όταν ήμασταν μωρά. Έχουμε πολύ περισσότερα προβλήματα όρασης, εντερικά προβλήματα, γρίπη, κρυώματα, προβλήματα των δοντιών, της καρδιάς και καρκίνο απ’ όσα θα είχαμε αν είχαμε θηλάσει. Και είμαστε λίγους βαθμούς πιο κάτω στα τεστ IQ απ’ ότι θα ήμασταν εάν είχαμε θηλάσει.

Δήλωση: “Ο γιος μου μεγάλωσε με φόρμουλα και είναι πολύ έξυπνος και τώρα σπουδάζει στο πανεπιστήμιο”

Απάντηση: Πάρα πολλές μελέτες έχουν δείξει ότι ο θηλασμός σχετίζεται με σημαντικά υψηλότερες επιδόσεις όσον αφορά την νοητική εξέλιξη. Μια διαφορά τουλάχιστον 3,16 βαθμών μετρήθηκε κατά τη διάρκεια 15 ετών. Είναι σημαντικό να καταλάβουμε ότι εάν οι γονιδιακές νοητικές δυνατότητες ενός παιδιού είναι για να φτάσει σε δείκτη IQ τα 150, μάλλον δεν θα κάνει και μεγάλη διαφορά μια απόκλιση 3,16 πόντων. Όμως ένα παιδί με γενετική προδιάθεση για δείκτη IQ 100, θα ωφεληθεί πολύ από 3,16 έξτρα πόντους. Με άλλα λόγια, ο θηλασμός επιτρέπει στο παιδί να φτάσει στο μέγιστο των δυνατοτήτων του. Διαβάστε σχετικά άρθρα εδώ και εδώ.

Δήλωση: “Παρόλο που το παιδί μου μεγάλωσε με φόρμουλα δεν είχε ποτέ αλλεργίες, αλλά το παιδί της φίλης μου που θηλάζει έχει διάφορες αλλεργίες, έκζεμα, βήχα και χαμηλό δείκτη IQ , οπότε το μητρικό γάλα δεν προστατεύει τελικά και τόσο πολύ”.

Απάντηση: Οι αποδείξεις που βασίζονται στην εμπειρία δεν αντιπροσωπεύουν απαραίτητα τον γενικό κανόνα. Οι στατιστικές μελέτες μάλλον είναι πιο ακριβείς στο να προσδιορίζουν πόσο συνηθισμένο είναι κάτι. Για παράδειγμα η φράση «ξέρω ένα παιδί που θηλάζει και έχει έκζεμα» δεν ακυρώνει τις έρευνες που δείχνουν ότι «ο θηλασμός μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο ενός παιδιού για έκζεμα». Μια περίπτωση, ή δύο, ή τρεις δεν μπορούν να αντιπαρατεθούν με τις μελέτες που εξετάζουν χιλιάδες περιπτώσεις. Επίσης, μια μητέρα που θηλάζει και το παιδί της έχει έκζεμα, μπορεί να είναι σίγουρη ότι ο τρόπος διατροφής του παιδιού της δεν συνέβαλε στην ανάπτυξη του εκζέματος. Ενώ μια μητέρα που δεν θηλάζει, δεν μπορεί ποτέ να είναι σίγουρη.

Δήλωση: “Γιατί οι θηλάζουσες μητέρες προσπαθούν να μας κάνουν να νιώσουμε ένοχες; Είναι επιλογή μου το πώς θα μεγαλώσω το παιδί μου”.

Απάντηση: Οι επιλογές υπάρχουν φυσικά, αλλά μόνο όταν είναι ξεκάθαρες, δηλαδή όταν έχουμε όλες τις πληροφορίες σχετικά με τις συνέπειες της κάθε μία επιλογής. Εμείς οι μητέρες λοιπόν θα πρέπει να έχουμε την ευκαιρία να κάνουμε ενημερωμένες επιλογές, βασισμένες σε επιστημονικά δεδομένα και όχι σε κουτσομπολιά. Οι μητέρες θα πρέπει να σταματήσουν να μαλώνουν με εμάς που προσπαθούμε να προωθήσουμε το θηλασμό και να μας κατηγορούν ότι τις κάνουμε να αισθάνονται ένοχες. Θα πρέπει μάλλον να στρέψουμε όλες μαζί το θυμό μας προς τις εταιρίες ξένου γάλακτος, οι οποίες μας λένε ψέματα και προς τους επαγγελματίες υγείας οι οποίοι υποτιμούν τον οργανισμό μας και τα ένστικτά μας.

Δήλωση: “Οι θηλάζουσες μητέρες είναι επικριτικές και εγωίστριες”.

Απάντηση: Το πόσο επικριτικός είναι κανείς εξαρτάται από το προφίλ αυτού που ακούει την πληροφορία και όχι αυτού που τη δίνει. Εάν κάποιος βρίσκει επικριτική μια στατιστική έρευνα, θα έλεγα ότι μάλλον αισθάνεται ήδη άσχημα για την επιλογή που έχει κάνει. Οι γιατροί, οι επιστήμονες, οι ερευνητές έχουν καθήκον να μας λένε την αλήθεια και το προφανές είναι ότι μπορούμε να παράγουμε την πιο κατάλληλη τροφή για τα μωρά μας. Ως γονείς δεν έχουμε καθήκον να πάρουμε στα σοβαρά αυτή την πληροφορία;

Δήλωση: “Θα ήθελα οι θηλάζουσες να σταματούσαν να υπαινίσσονται ότι οι γυναίκες που δεν θηλάζουν το κάνουν για την ευκολία τους”.

Απάντηση: Από έρευνα του Υπουργείου Υγείας της Μ. Βρετανίας, στην οποία συμμετείχαν 8.000 μητέρες και γίνεται κάθε 5 χρόνια: «Η πιο συνηθισμένη αιτία για θηλασμό ήταν ότι το μητρικό γάλα είναι το καλύτερο για τη υγεία των μωρών και ακολουθούσε η ευκολία. Η πιο συνηθισμένη αιτία για μη θηλασμό ήταν ότι θα μπορούσε κάποιος άλλος να ταΐζει το μωρό (δηλαδή η ευκολία), και αμέσως μετά η «απέχθεια» για το θηλασμό.

Δήλωση: “Η φόρμουλα δεν διαφέρει και τόσο πολύ από το μητρικό γάλα”.

Απάντηση: Είστε σίγουροι; Δείτε αυτό:

whats-in-breastmilk

 

Δήλωση: “Η φόρμουλα είναι ασφαλής. Δεν θα επιτρεπόταν η πώλησή της αλλιώς”.

Απάντηση: Τα τσιγάρα, τα πυροτεχνήματα, οι αναπτήρες, τα σπίρτα και ένα σωρό άλλα επικίνδυνα πράγματα πωλούνται παντού κάθε μέρα. Δεν είναι απολύτως ασφαλή, αλλά πωλούνται.

Δήλωση: “Τουλάχιστον το στήθος μου δεν είναι κρεμασμένο σαν της αγελάδας”.

Απάντηση: Το «πέσιμο» του στήθους είναι μια συνηθισμένη συνέπεια της εγκυμοσύνης και όχι του θηλασμού. Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, αλλά και αμέσως μετά τον τοκετό, τα στήθη μας προετοιμάζονται για την γαλακτοφορία ακόμα κι αν δεν έχουμε καμία πρόθεση να θηλάσουμε. Αυτές οι αλλαγές που γίνονται στο στήθος μας, μερικές φορές είναι μόνιμες. Επίσης, η υπερβολική πρόσληψη βάρους κατά την εγκυμοσύνη, η ηλικία και κληρονομικοί παράγοντες μπορούν να οδηγήσουν σε χαλαρότητα του στήθους. Πάντως σε καμία περίπτωση δεν ευθύνεται ο θηλασμός.

Δήλωση: “Σταμάτησα το θηλασμό γιατί χρειαζόμουν περισσότερο ύπνο”.

Απάντηση: Κάποιες γυναίκες εισάγουν τη φόρμουλα στη διατροφή του μωρού τους, με την ελπίδα το μωρό τους να κοιμηθεί περισσότερο ανάμεσα στου θηλασμούς ή να κοιμηθεί όλη την νύχτα. Μερικές φορές αυτό είναι να πιθανόν να συμβεί τις πρώτες φορές που το μωρό θα πιει φόρμουλα, καθώς το στομάχι του δεν είναι συνηθισμένο στην σύνθεση του ξένου γάλακτος. Κάποιες φορές επίσης, μπορεί να χρειαστεί να αυξήσουμε την ποσότητα της φόρμουλας για να έχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα. Αυτό όμως μπορεί να οδηγήσει στο μέλλον σε παχυσαρκία. Τις περισσότερες φορές, η προσθήκη φόρμουλας στη διατροφή του μωρού δεν επηρεάζει καθόλου τον ύπνο του και σε κάποια μωρά μπορεί να προκαλέσει βάρος στο στομάχι και περισσότερη ανησυχία. Οι μητέρες που θηλάζουν κοιμούνται περισσότερο και έχουν καλύτερη ποιότητα ύπνου. Ένα μωρό που θηλάζει και πεινάει, μπορεί να θηλάσει αμέσως. Εάν κοιμόμαστε μαζί με το μωρό μας, αυτό σημαίνει ότι το μωρό μπορεί να θηλάσει πριν καν αρχίσει να κλαίει. Απ’ την άλλη, ένα μωρό που πίνει φόρμουλα θα πρέπει να περιμένει να ετοιμαστεί η φόρμουλα, να κρυώσει και εν τω μεταξύ το μωρό θα στρεσάρεται όλο και περισσότερο και θα ξυπνάει και όποιον άλλο κοιμάται μέσα στο σπίτι. Όταν η μητέρα θηλάζει, μπορεί να μην ξυπνήσει καλά-καλά για να θηλάσει το μωρό της. Επιπλέον, οι ορμόνες που παράγονται κατά τη διάρκεια του θηλασμού έχουν χαλαρωτική επίδραση επάνω μας κι έτσι τελικά θα κοιμηθούμε ακόμα καλύτερα αφού θηλάσουμε το μωρό. Οι έρευνες έχουν δείξει ότι οι γονείς μωρών που θηλάζουν αποκλειστικά κοιμούνται 40-45 λεπτά περισσότερο από τους γονείς που δίνουν στα μωρά τους φόρμουλα (http://journals.lww.com/jpnnjournal/Abstract/2007/07000/Breast_feeding_Increases_Sleep_Duration_of_New.8.aspx). Ο ύπνος των γονιών που τα παιδιά τους πίνουν φόρμουλα διακόπτεται πολύ περισσότερες φορές απ’ ότι των γονιών που τα παιδιά τους θηλάζουν τη νύχτα. Εάν θέλετε να κοιμάστε περισσότερο, ο θηλασμός είναι ότι πιο κατάλληλο για εσάς.

Δήλωση: “Το στήθος μου είναι πολύ μικρό για να θηλάσω”.

Απάντηση: Ακόμα και τα πιο μικρά στήθη είναι ικανά να παράγουν γάλα και να επιτελέσουν το έργο για το οποίο τα έφτιαξε η φύση. Είναι μύθος ότι οι γυναίκες με μεγάλο στήθος έχουν περισσότερο γάλα και θηλάζουν πιο εύκολα. Μπορεί να έχουν περισσότερο λίπος στο στήθος τους, αλλά το λίπος αυτό δεν συνεισφέρει σε κάτι όσον αφορά την παραγωγή γάλακτος. Μιλώντας με όρους ανατομίας, όλοι οι μαστοί λειτουργούν με τον ίδιο τρόπο. Με κανέναν τρόπο δεν επηρεάζει η εξωτερική εμφάνιση την διαδικασία της παραγωγής του γάλακτος και την ικανότητα της μητέρας να θηλάσει τελικά.

Δήλωση: “Σταμάτησα το θηλασμό γιατί έπρεπε να επιστρέψω στη δουλειά”.

Απάντηση: Ακόμα και λίγες εβδομάδες θηλασμού είναι καλύτερες από το καθόλου. Ακόμα και μερικές μόνο ημέρες θηλασμού έχουν απαράμιλλα οφέλη. Το πρωτόγαλα προσφέρει όχι μόνο την τέλεια τροφή για το νεογέννητο μωρό, αλλά επίσης μεγάλες ποσότητες ζωντανών κυττάρων που θα προστατέψουν το μωρό από πολλούς βλαβερούς οργανισμούς. Όμως, με λίγο περισσότερο προγραμματισμό και οργάνωση, οι περισσότερες μητέρες μπορούν να συνεχίσουν το θηλασμό μετά την επιστροφή τους στην εργασία τους.

Δήλωση: “Εάν μπεις σε μια τάξη με παιδιά του δημοτικού σχολείου, δεν θα μπορείς να διακρίνεις ποια παιδιά θήλασαν και ποια όχι”.

Απάντηση: Εάν γνώριζα λίγα περισσότερα πράγματα γι’ αυτά τα παιδιά (τις αλλεργίες τους, τον αριθμό των επισκέψεών τους στο γιατρό τους τελευταίους 6 μήνες, το βάρος τους, κλπ) θα μπορούσα να κάνω μια ασφαλή εκτίμηση για το αν έχουν θηλάσει ή όχι.

Δήλωση: “Πρέπει να προσέχεις πολύ τη διατροφή σου όταν θηλάζεις γιατί το μητρικό γάλα δεν περιέχει όλα εκείνα τα στοιχεία και τις βιταμίνες που προσθέτουν στην φόρμουλα”.

Απάντηση: Όλες οι βιταμίνες και τα ιχνοστοιχεία που περιέχονται στο μητρικό γάλα είναι σε τέτοια μορφή που το μωρό μου να μπορεί να απορροφήσει πλήρως. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι ακόμα και οι μικρότερες ποσότητες των βιταμινών και των ιχνοστοιχείων του μητρικού γάλακτος είναι άμεσα διαθέσιμες για να χρησιμοποιηθούν από τον οργανισμό του μωρού. Αυτός είναι και ο λόγος που τα μωρά που θηλάζουν έχουν πιο αραιές κενώσεις καθώς μεγαλώνουν – απορροφούν όλο και περισσότερα στοιχεία από το γάλα της μητέρας τους. Αντίθετα πολλά από τα στοιχεία που περιέχονται στη φόρμουλα απλώς εξέρχονται από το σώμα του μωρού με τις κενώσεις του. Όσον αφορά την ειδική διατροφή που πρέπει να κάνει η μητέρα που θηλάζει, εκτός κι αν υπάρχει ιστορικό αλλεργιών στην οικογένεια, δεν υπάρχει κανένας περιορισμός στη διατροφή της μητέρας.

Δήλωση: “Δεν μπορείς να κάνεις γυμναστική ή δίαιτα για όσο καιρό θηλάζεις”.

Απάντηση: Δεν υπάρχει κανένας λόγος να μην έχουμε μια ελεγχόμενη διατροφή ως προς τις θερμίδες που καταναλώνουμε, εάν το επιθυμούμε, σε λογικά πλαίσια. Οι μητέρες έχουν θηλάσει ανά τους αιώνες με πολύ μεγάλη επιτυχία, ακόμα και σε περιόδους που δεν υπήρχε αρκετή τροφή. Κι αυτό γιατί η θηλάζουσα μητέρα χρησιμοποιεί πιο αποτελεσματικά το φαγητό που καταναλώνει. Επιπροσθέτως, ο θηλασμός βοηθάει στην απώλεια βάρους και με τον καιρό, οι θηλάζουσες μητέρες χάνουν περισσότερο βάρος από τις μητέρες που δεν θηλάζουν. Επίσης, η φυσική άσκηση δεν επηρεάζει την ποιότητα ή την ποσότητα ή την γεύση του μητρικού γάλακτος. Είναι απολύτως ασφαλές να θηλάσουμε αμέσως μετά την γυμναστική μας και η καθημερινή άσκηση δεν επηρεάζει με κανέναν τρόπο την ανάπτυξη του παιδιού.

Δήλωση: “Δεν μπόρεσα να θηλάσω στο πρώτο μου παιδί, οπότε δεν θα θηλάσω ούτε αυτό το παιδί μου”.

Απάντηση: Όσα προβλήματα κι αν αντιμετωπίσαμε στο θηλασμό του πρώτου μας παιδιού, οι έρευνες δείχνουν ότι δεν επαναλαμβάνονται και στα επόμενα παιδιά και ότι θα έχουμε περισσότερο γάλα κάθε επόμενη φορά.

Δήλωση: “Ο θηλασμός είναι καλός για το μωρό, μόνο αν το θέλει και η μαμά”.

Τα μωρά δεν είναι αυτομάτως χαρούμενα απλώς και μόνο επειδή είναι χαρούμενη η μαμά τους. Μια μητέρα που βρίσκει τον θηλασμό δύσκολο και σταματάει να θηλάζει μπορεί να είναι πολύ χαρούμενη, αλλά το μωρό της μπορεί να υποφέρει από κολικούς, δυσκοιλιότητα, αλλεργίες και επαναλαμβανόμενες ασθένειες, σαν συνέπεια της σίτισης με φόρμουλα και άρα το μωρό δεν θα είναι και τόσο χαρούμενο τελικά. Δείτε το κι απ’ την άλλη πλευρά: τα μωρά δεν πίνουν λιγότερο καλό γάλα όταν θηλάζουν από μια στεναχωρημένη μαμά, ούτε και καλύτερο γάλα όταν η μαμά είναι χαρούμενη.

Δήλωση: “Εγώ δεν είχα γάλα για να θηλάσεις, οπότε μάλλον δεν θα έχεις ούτε κι εσύ”.

Απάντηση: Ευτυχώς η ατυχία δεν είναι κληρονομική! Μπορεί να μην θήλασα από σένα, αλλά αυτό με έχει κάνει ακόμα πιο αποφασισμένη να θηλάσω τα δικά μου παιδιά και να μεταφέρω το μήνυμα στις επόμενες γενιές.

Δήλωση: “Πάλι θηλάζεις;”

Απάντηση: Λέγεται σίτιση κατ’ απαίτηση του μωρού και μ’ αυτόν τον τρόπο αυξάνεται η παραγωγή μου. Τι προτιμάς; Τους ήχους ενός μωρού που θηλάζει ή τους ήχους ενός μωρού που κλαίει πεινασμένο;

Δήλωση: «Πρόσεξα ότι το μωρό δεν είχε πιπίλα, οπότε του αγόρασα μία.»

Απάντηση: Η πιπίλα μπορεί να μπερδέψει το μωρό, καθώς απαιτεί έναν διαφορετικό τρόπο για να την πιάσει το μωρό με το στόμα του και μπορεί άθελά του, όταν θηλάσει,να μου δημιουργήσει πληγές στο στήθος. Επίσης, εάν βάλω πιπίλα στο μωρό μπορεί να χάσω τα σημάδια της πείνας του και τελικά να θηλάζει λιγότερο. Αυτό με τη σειρά του θα επηρεάσει την παραγωγή μου. Επιπλέον, τα μωρά που παίρνουν πιπίλα έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να πάθουν μυκητίαση, η οποία μπορεί να μεταδοθεί στη θηλή μου και να πονάω πολύ. Ευχαριστούμε αλλά θα την αφήσουμε στην άκρη για την ώρα.

Δήλωση: “Μην αφήνεις το μωρό να αποκοιμιέται στο στήθος. Θα αποκτήσει κακές συνήθειες”.

Απάντηση: Είναι απολύτως φυσιολογικό και σωστό για τα μωρά να αποκοιμιούνται θηλάζοντας. Ειδικά στη φάση της εξερεύνησης, οι νυχτερινοί θηλασμοί μπορεί να είναι οι μόνες φορές που το μωρό μας θηλάζει σωστά. Επιτρέποντάς του να θηλάζει αυτές τις ώρες, που είναι περισσότερο συγκεντρωμένο στο θηλασμό και λιγότερο περίεργο για άλλα πράγματα, σιγουρευόμαστε ότι παίρνει αρκετό γάλα και ότι η παραγωγή μας παραμένει σταθερή.

Δήλωση: “Αν θηλάζεις συνέχεια δεν δίνεις στον πατέρα του μωρού την ευκαιρία να δεθεί με το παιδί του”.

Απάντηση: Τα παιδιά έχουν τη συνήθεια να μένουν στο σπίτι των γονιών τους περίπου για 20 χρόνια. Οπότε, οι μπαμπάδες θα έχουν σίγουρα την ευκαιρία να δεθούν με τα παιδιά τους αν το θέλουν. Εξάλλου, υπάρχουν κι άλλες δουλειές που μπορεί να κάνει ένας μπαμπάς με το μωρό του, πχ. να βγει μαζί του βόλτα, να το νανουρίσει, να του κάνει μπάνιο, να το αλλάξει, να κοιμηθεί μαζί του, κλπ. Τρόποι δηλαδή που είναι πολύ πιο αποδοτικοί στο να δεθεί ο μπαμπάς με το μωρό, από το να χώνει μέσα στο στόμα του μωρού μια πλαστική θηλή. Διαβάστε περισσότερα εδώ.

Δήλωση: “Το παιδί σου δεν θα γίνει ποτέ ανεξάρτητο αν θηλάζει τόσο καιρό”.

Απάντηση: Τα παιδιά που θηλάζουν γενικά είναι πολύ πιο ανεξάρτητα και επίσης, το πιο σημαντικό, περισσότερο ασφαλή μέσα στην ανεξαρτησία τους. Πιέζοντας ένα μωρό να αποθηλάσει πριν να είναι έτοιμο δεν θα κάνει απαραιτήτως το παιδί πιο ανεξάρτητο.

Δήλωση: “Θα είναι αδύνατον να του βάλεις πρόγραμμα”.

Απάντηση: Το πρόγραμμα λειτουργεί καλά μόνο όταν έρχεται με φυσικό τρόπο. Η σίτιση με πρόγραμμα είναι πολύ σκληρή για τα μωρά, των οποίων το γαστρεντερικό σύστημα δεν είναι προγραμματισμένο να δέχεται τροφή κάθε 4 ώρες, από την πρώτη μέρα. Το πρόγραμμα θα μπει σιγά-σιγά, καθώς το μωρό μεγαλώνει και ωριμάζει.

Δήλωση: “Θα πρέπει να σταματήσεις να θηλάζεις τώρα που το μωρό βγάζει δόντια”.

Απάντηση: Όταν το μωρό προσκολλάται στη θηλή σωστά, τα χείλη του είναι διπλωμένα προς τα έξω και τα ούλα του πολύ μακριά από τη θηλή, πάνω στην θηλαία άλω. Τα κάτω του δόντια καλύπτονται από τη γλώσσα του και δεν έρχονται σε επαφή με το στήθος της μητέρας καθόλου. Γι’ αυτούς του λόγους, ένα παιδί που θηλάζει σωστά δεν μπορεί να δαγκώσει.

Δήλωση: “Αφού μιλάει είναι πολύ μεγάλο πια για να θηλάζει”.

Απάντηση: Δεν υπάρχει καμία απόδειξη ότι ο θηλασμός μετά από κάποια συγκεκριμένη ηλικία είναι επικίνδυνος και αφύσικος. Στη κουλτούρα μας συνηθίζουμε να προβάλουμε τους περιορισμούς του φύλου μας, στο μωρό. Ωστόσο, η πραγματικότητα είναι ότι τα φυσικά και ψυχικά οφέλη του θηλασμού δεν μειώνονται με το πέρασμα του χρόνου. Ο ΠΟΥ και η UNICEF συστήνουν το θηλασμό μέχρι την ηλικία των 2 ετών. Το γάλα μου ακόμα προσφέρει στο μωρό μου τις πιο σημαντικές πρωτεΐνες, αντισώματα και άλλους προστατευτικούς παράγοντες και θα εξακολουθήσει να είναι το ίδιο ωφέλιμο για όσο καιρό κι αν θηλάζω.
Κάποιοι από τους ανοσοποιητικούς παράγοντες στο μητρικό γάλα αυξάνονται σε συγκέντρωση κατά τη διάρκεια του δεύτερου χρόνου. Στην πραγματικότητα οι ανθρωπολόγοι θέτουν την ηλικία αποθηλασμού ανάμεσα στα 2,5 – 7 χρόνια.

Δήλωση: “Κλαίει γιατί πεινάει”.

Απάντηση: Η πείνα δεν είναι η πιο συνηθισμένη αιτία για να κλαίει ένα μωρό. Το μωρό μπορεί να κλαίει για χίλιους δυο διαφορετικούς λόγους και η πείνα είναι μόνο ένας από αυτούς. Για όποιο λόγο κι αν κλαίει το μωρό, το στήθος μου και ο θηλασμός είναι η λύση στο πρόβλημά του.

Δήλωση: «Είναι πολύ καλό που θέλεις να θηλάσεις, να θυμάσαι όμως ότι πολλές γυναίκες δεν τα καταφέρνουν τελικά».

Απάντηση: Σε πάρα πολλές, λιγότερο αναπτυγμένες χώρες, η ιδέα του μη θηλασμού απλώς δεν υπάρχει. Θα έπρεπε να αναρωτιόμαστε γιατί εμείς, που τα έχουμε όλα, δεν τα καταφέρνουμε τελικά….

Δήλωση: “Θέλω να ξέρω ακριβώς πόσο συχνά θηλάζει το μωρό και για πόση ώρα σε κάθε στήθος”.

Απάντηση: Αυτή η ερώτηση είναι να σαν να ρωτάτε κάποιον που έχει φαγούρα, πόσο φορές ξύθηκε. Θα προτιμούσα να μην μετατρέψω κάτι τόσο φυσικό, σε πρόγραμμα και πειθαρχία.

Δήλωση: “Νομίζω ότι θα ήταν καλύτερο για σένα να δίνεις συμπλήρωμα μετά το θηλασμό, για να ξεκουραστείς λίγο”.

Απάντηση: Τι; Και να καταστρέψω το παρθένο έντερο του μωρού μου, καθώς επίσης και να διακινδυνεύσω την παραγωγή μου; Όχι ευχαριστώ. Εξάλλου, πώς ακριβώς θα ξεκουραστώ αν έχω να αποστειρώνω μπιμπερό και θηλές, να ετοιμάζω τη φόρμουλα και μετά να περιμένω να κρυώσει;

Δήλωση: “Δεν έχεις αρκετό γάλα και γι’ αυτό πρέπει να δώσεις συμπλήρωμα φόρμουλας”.

Απάντηση: Εάν η πείνα και η δίψα του μωρού μου ικανοποιηθούν με άλλα υγρά, θα θηλάζει λιγότερο. Κι αυτό θα κάνει την παραγωγή μου ακόμη λιγότερη. Εάν πράγματι το μωρό μου δεν παίρνει αρκετό βάρος, τότε είναι καλύτερα να κάνω αντλήσεις για να δίνω το δικό μου γάλα στο μωρό. Και επίσης, τι σας κάνει να πιστεύετε ότι δεν έχω αρκετό γάλα; Εάν μπορείτε να μου αποδείξετε ότι πράγματι η παραγωγή μου δεν είναι αρκετή, μήπως θα μπορούσατε να με παραπέμψετε σε κάποιον σύμβουλο θηλασμού και επίσης να μου συστήσετε κάποιο σύστημα συμπληρωματικής διατροφής;

Δήλωση: “Δεν υπάρχει καμιά θρεπτική αξία στο μητρικό γάλα μετά τους 6 μήνες”.

Απάντηση: Μετά τους 6 μήνες το μητρικό γάλα εξακολουθεί να περιέχει πρωτεΐνες, λίπη και άλλα θρεπτικά και ανοσολογικά στοιχεία τα οποία προστατεύουν το μωρό. Για την ακρίβεια, κάποιοι ανοσολογικοί παράγοντες στο μητρικό γάλα αυξάνονται όσο το παιδί μεγαλώνει. Επίσης, εάν το μωρό μου αρρωστήσει, το μητρικό γάλα είναι πιο εύπεπτο.

Δήλωση: “Το μητρικό γάλα δεν έχει αρκετό σίδηρο”.

Απάντηση: Οι αποθήκες σιδήρου δημιουργούνται κατά την εγκυμοσύνη και ο σίδηρος αυτός είναι αρκετός για τους πρώτους έξη μήνες της ζωής του μωρού. Αν και ο σίδηρος στο μητρικό γάλα είναι λιγοστός, απορροφάται καλύτερα από το μωρό. Τα μωρά που θηλάζουν απορροφούν περίπου το 50% του σιδήρου του μητρικού γάλακτος, ενώ τα μωρά που πίνουν φόρμουλα απορροφούν μόνο το 10% του σιδήρου που περιέχει η φόρμουλα. Επιπλέον, τα συμπληρώματα σιδήρου μπορεί να οδηγήσουν σε διάρροιες και να επηρεάσουν αρνητικά την ανάπτυξη του μωρού.

Δήλωση: “Πρέπει δώσεις στο μωρό στέρεες τροφές πριν τον 6ο μήνα, γιατί δεν παίρνει πια αρκετό βάρος”.

Απάντηση: Είναι γνωστό ότι τα μωρά που θηλάζουν, μετά από κάποιον μήνα, κερδίζουν λιγότερο από ότι προβλέπουν οι συμβατικές καμπύλες ανάπτυξης. Αλλά μέχρι τον 6ο μήνα ο θηλασμός προσφέρει στο μωρό μου την τέλεια τροφή με τις ευκολοχώνευτες πρωτεΐνες, λίπη και βιταμίνες που περιέχει το γάλα μου. Εάν αρχίσω στο μωρό μου στερεές τροφές νωρίς, η τροφή θα μειώσει την ποσότητα όλων αυτών των θρεπτικών συστατικών από το μητρικό γάλα που πίνει το μωρό. Επίσης, το να δώσω στο μωρό μου στέρεες τροφές πολύ νωρίς, δεν θα αυξήσει την συνολική ανάπτυξή του. Δείτε εδώ τα πρότυπα ανάπτυξης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για τα αποκλειστικώς θηλάζοντα βρέφη.

Δήλωση: “Βγάλε γάλα με το θήλαστρο για να δούμε πόσο γάλα έχεις”.

Απάντηση: Το θήλαστρο δεν είναι ενδεικτικό της ποσότητας γάλακτος που παράγουμε. Οι περισσότερες μητέρες δεν βγάζουν αρκετό γάλα με την αντλία γιατί πρόκειται για ένα κρύο, σκληρό μηχάνημα που δεν μπορεί να δώσει το ερέθισμα που δίνει το ζεστό και απαλό στόμα του μωρού. Συνήθως οι μητέρες περνούν μισή ώρα αγκαλιά με το θήλαστρο για να βγάλουν 40-50ml γάλακτος, ενώ τα μωρά μπορούν να πιουν πολύ περισσότερη ποσότητα την ίδια ώρα.

Δήλωση: “Οι θηλές σου είναι ανεστραμμένες/επίπεδες και θα χρειαστείς ψευτοθηλή για να μπορέσεις να θηλάσεις”.

Απάντηση: Τα μωρά δεν θηλάζουν από την θηλή, θηλάζουν από το στήθος. Το σχήμα της θηλής δεν είναι και τόσο σημαντικό. Όσον αφορά το δικό μου μωρό, είναι τελείως απίθανο να θηλάσει από άλλες θηλές εκτός από τις δικές μου και για το συγκεκριμένο μωρό οι θηλές μου είναι τέλειες. Εάν θηλάζει σωστά και καλά, το μωρό μου μπορεί με το στόμα του να βγάλει προς τα έξω ακόμα και τις πιο επίπεδες ή/και ανεστραμμένες θηλές. Εάν χρησιμοποιήσω ψευτοθηλές το μωρό δεν θα μπορεί να πιάσει σωστά τη θηλαία άλω, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε προβλήματα με την παραγωγή μου και ακόμα χειρότερα προβλήματα με τις θηλές μου.

Δήλωση: “Ο θηλασμός των διδύμων είναι πάρα πολύ δύσκολος. Πάρε αυτή τη φόρμουλα”.

Απάντηση: Ο θηλασμός των διδύμων είναι πιο εύκολος από το να ταΐζεις δίδυμα με μπιμπερό. Η μητέρα χρειάζεται τέσσερα χέρια για να ταΐσει τα μωρά με το μπιμπερό ταυτόχρονα. Όμως αυτό δεν ισχύει για το θηλασμό. Επίσης, επειδή τα δίδυμα μωρά συνήθως γεννιούνται πρόωρα, ωφελούνται ιδιαίτερα από τα συστατικά του μητρικού γάλακτος.

Δήλωση: “Τα πρόωρα μωρά χρειάζεται να μάθουν το μπιμπερό πριν αρχίσουν να θηλάζουν”.

Απάντηση: Τα πρόωρα μωρά στρεσάρονται λιγότερο θηλάζοντας παρά πίνοντας από το μπιμπερό. Στην πραγματικότητα, το βάρος ή ηλικία γέννησης δεν παίζουν τόσο μεγάλο ρόλο όσο η ετοιμότητα του μωρού να θηλάσει. Δεν υπάρχει κανένας λόγος να δοθεί στο μωρό μπιμπερό, όσο πρόωρο κι αν είναι. Εάν το συμπλήρωμα είναι τελείως απαραίτητο, υπάρχουν κι άλλοι τρόποι σίτισης, εκτός από το μπιμπερό.

Δήλωση: “Δεν πρέπει να θηλάζεις δημοσίως. Μπορεί να φέρεις τους γύρω σου σε δύσκολη θέση”.

Απάντηση: Πολλοί άντρες είναι απλώς περίεργοι για το γυναικείο στήθος και το θηλασμό, καθώς η κοινωνία μας τον έχει μετατρέψει σε ταμπού. Ως γνωστόν, εάν κάνουμε ένα τατουάζ και το εκθέσουμε στον κόσμο, σταδιακά θα χάσει το ενδιαφέρον του. Παλιότερα ο γυναικείος αγκώνας ήταν φετίχ – σήμερα δεν προκαλεί κανένα ενδιαφέρον. Η κάλυψη κατά το θηλασμό τον κάνει να φαίνεται σαν κάτι απαγορευμένο – κάτι που προκαλεί το αίσθημα της περιέργειας.

Δήλωση: “Μη θηλάζεις δημοσίως, μπορεί να σε δουν τα παιδιά”.

Απάντηση: Σωστά, τα παιδιά μπορούν και πρέπει να με δουν. Όταν πηγαίνουμε τα παιδιά μας στο ζωολογικό κήπο ή σε μια φάρμα ή εάν έχουμε ζώα στο σπίτι μας, θα πρέπει να τους απαγορεύσουμε να βλέπουν τα ζώα αυτά να θηλάζουν για να μην τρομάξουν; Οι άνθρωποι είναι θηλαστικά. Ο δημόσιος θηλασμός είναι ένα από τα καλύτερα πράγματα που μπορεί να κάνει η κάθε μητέρα για την κοινωνία γενικά και για το παιδί της ειδικότερα. Όχι μόνο δίνουμε στα παιδιά μας το καλύτερο ξεκίνημα για τη ζωή, αλλά επίσης δίνουμε στα παιδιά των άλλων ανθρώπων την ευκαιρία να δουν την μητρότητα και το θηλασμό σαν κάτι φυσικό, υγιές και απολαυστικό.

Δήλωση: “Οι θηλάζουσες μητέρες επιδεικνύονται. Δεν μπορούν να θηλάσουν τα μωρά τους πριν βγουν απ’ το σπίτι;”.

Απάντηση: Τα μωρά που θηλάζουν δεν κοιτούν τα ρολόγια και δεν μπορούν να βάλουν πρόγραμμα στην πείνα ή την δίψα τους ανάλογα με το πρόγραμμα των γονιών τους.

Δήλωση: “Και γιατί δεν αντλούν γάλα και να το δώσουν με μπιμπερό όταν είναι έξω από το σπίτι;”

Γιατί η άντληση γάλακτος δεν είναι για όλες μια εύκολη υπόθεση και επίσης υπάρχει πάντα ο κίνδυνος τα μωρά να προτιμήσουν τα μπουκάλι τελικά. Επιπλέον, κάποιες μητέρες που έχουν κανονική παραγωγή γάλακτος δεν μπορούν να αντλήσουν γάλα, ακόμα και με τις πιο σύγχρονες αντλίες.

Δήλωση: “Από κάποιο σημείο και μετά, ο θηλασμός ωφελεί περισσότερο τη μητέρα παρά το παιδί”.

Απάντηση: Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο θηλασμός προσφέρει ψυχικά και συναισθηματικά οφέλη τόσο στο παιδί, όσο και στη μητέρα. Το να συνεχίσουμε να θηλάζουμε ένα μεγαλύτερο παιδί ενώ το σιχαινόμαστε, είναι μαρτύριο και σίγουρα δεν βάζει τις σωστές βάσεις για μια καλή σχέση με το παιδί μας. Απ’ την άλλη, εάν δεν πρόσφερε τίποτα ο θηλασμός στο παιδί, απλώς δεν θα θήλαζε.

 

Ελπίζω να κάλυψα όλες τις δηλώσεις που ακούει συνεχώς από τους γύρω της κάθε γυναίκα που θηλάζει. Εάν κάποια μου έχει ξεφύγει, παρακαλώ γράψτε την στα σχόλια παρακάτω.

Επίσης, σας παρακαλώ μητέρες, ενημερωθείτε για τους κινδύνους της φόρμουλα καθώς και για τα άπειρα οφέλη του θηλασμού και σταματήστε να κατηγορείτε τις γυναίκες που προωθούν το θηλασμό ότι σας κάνουν να αισθάνεστε ένοχες. Επικεντρώστε το θυμό σας στις εταιρίες ξένου γάλακτος οι οποίες μας γεμίζουν με ψέματα και προς τους επαγγελματίες υγείας που υποτιμούν τις ικανότητές μας και τα ένστικτά μας.

Βίκυ Φαρδογιάννη – Πιστοποιημένη Σύμβουλος Θηλασμού IBCLC

Τι προσφέρει το μητρικό γάλα μετά τον πρώτο χρόνο;

Κατά τον δεύτερο χρόνο ζωής,  448ml μητρικού γάλακτος παρέχουν:

29% των απαιτήσεων του οργανισμού σε ενέργεια

43% των απαιτήσεων σε πρωτείνες

36% των απαιτήσεων σε ασβέστιο

75% των απαιτήσεων σε βιταμίνη Α

76% των απαιτήσεων σε φυλλικό οξύ

94% των απαιτήσεων σε βιταμίνη Β12

60% των απαιτήσεων σε βιταμίνη C

Dewey 2001 

 Ο ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΝΗΠΙΟΥ ΕΙΝΑΙ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟΣ!

 

Απάντηση στο ΤΙΜΕ

Αγαπητό ΤΙΜΕ, απαντώ στη ερώτησή σου “Are you    mom enough?”:

  • Είμαι αρκετά καλή μαμά όταν θηλάζω
  • Είμαι αρκετά καλή μαμά όταν δίνω φόρμουλα
  • Είμαι αρκετά καλή μαμά όταν κοιμάμαι μαζί με το μωρό μου
  • Είμαι αρκετά καλή μαμά όταν το κοιμίζω στο κρεβάτι του
  • Είμαι αρκετά καλή μαμά όταν χρησιμοποιώ υφασμάτινες πάνες
  • Είμαι αρκετά καλή μαμά όταν χρησιμοποιώ πάνες μιας χρήσεως
  • Είμαι αρκετά καλή μαμά όταν φτιάχνω μόνη μου το φαγητό του παιδιού
  • Είμαι αρκετά καλή μαμά όταν αγοράζω το φαγητό του παιδιού μου
  • Είμαι αρκετά καλή μαμά όταν μεταφέρω το μωρό μου επάνω μου
  • Είμαι αρκετά καλή μαμά όταν το μεταφέρω με καρότσι
  • Είμαι αρκετά καλή μαμά όταν δουλεύω
  • Είμαι αρκετά καλή μαμά όταν δεν δουλεύω
  • Είμαι αρκετά καλή μαμά όταν κάνω και τα δύο
  • Είμαι αρκετά καλή μαμά όταν ΕΠΙΛΕΓΩ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΟΥ!

ΕΙΜΑΙ ΑΡΚΕΤΑ ΚΑΛΗ ΜΑΜΑ ΟΤΑΝ ΜΕΓΑΛΩΝΩ ΥΓΙΗ, ΕΥΤΥΧΙΣΜΕΝΑ ΠΑΙΔΙΑ!

Με αγάπη, μια μαμά

 
Από το Natural Parent Magazine

Εξώφυλλο που προκαλεί…

Το νέο εξώφυλλο του γνωστού αμερικανικού ΤΙΜΕ προκαλεί. Η φωτογραφία της γυναίκας που θηλάζει τον τρίχρονο γιο της, συνοδεύει άρθρο του περιοδικού σχετικά με το attachment parenting, μέθοδο την οποία πρώτος υποστήριξε ο Dr. Sears. Η μέθοδος περιλαμβάνει τρία κύρια σημεία: παρατεταμένος θηλασμός, ύπνος μαζί με το παιδί και μεταφορά του παιδιού με sling επάνω μας.

Δεν κατάφερα να διαβάσω ολόκληρο το άρθρο, μιας και χρειάζεται συνδρομή στο περιοδικό, όμως η ίδια η μητέρα της φωτογραφίας μιλάει για τη φυσιολογικότητα του θηλασμού και πιστεύει ότι τέτοιου είδους εικόνες λείπουν απ’ την κουλτούρα μας και ότι εάν τις βλεπουμε πιο συχνά θα αλλάξει και η νοοτροπία μας και η στάση μας απέναντι στις γυναίκες που θηλάζουν.

Σε πολλές γωνιές της Αμερικής ο δημόσιος θηλασμός είναι ταμπού και αποτελεί συχνό φαινόμενο γυναίκες να εκδιώκονται από δημόσιους χώρους όταν θηλάζουν τα παιδιά τους. Ακόμα και το πιο δημοφιλές σάιτ κοινωνικής δικτύωσης, το Facebook, έχει διαγράψει κι ακόμα διαγράφει λογαριασμούς χρηστών όταν αναρτούν φωτογραφίες θηλασμού.

Φυσικά και δεν μ’ ενοχλεί η φωτογραφία. Και συμφωνώ με την ευαισθητοποίηση στο θέμα του θηλασμού. Όμως, όπως γίνεται κάθε φορά που ανακύπτει το θέμα, μετά την κυκλοφορία του περιοδικού έχει ξεκινήσει πολύ μεγάλη συζήτηση για τα υπέρ και τα κατά. Και το χειρότερο είναι ότι για άλλη μια φορά τίθεται θέμα σύγκρισης: “Are you mom enough?”, ή “Πόσο καλή μαμά είσαι;” τονίζει ο τίτλος του περιοδικού τη σύγκριση μεταξύ μαμάδων. Πολύ πιασάρικο το θέμα, αφορμή για μεγάλη συζήτηση και ξεκατίνιασμα, αλλά εμένα μου φαίνεται απάνθρωπο να εκμεταλλεύται κανείς την ψυχολογία των μαμάδων για να πουλήσει. Είτε πρόκειται για περιοδικό, είτε για εταιρία ξένου γάλακτος. Κακό μάρκετινγκ…

Η συνέντευξη της μαμάς-μοντέλου, εδώ: http://healthland.time.com/2012/05/10/q-a-with-jamie-lynne-grumet/

Βίκυ Φαρδογιάννη – Πιστοποιημένη Σύμβουλος Θηλασμού IBCLC

Όταν το μητρικό γάλα γίνεται ξαφνικά «νερό» και η αγελάδα κάνει καλύτερο γάλα από το δικό σας

Πιστεύω ότι αν καταφέρετε να θηλάσετε για ένα χρόνο το μωρό σας, θα πρέπει να κάνετε ένα πάρτι για να το γιορτάσετε! Όλες οι μητέρες που ρώτησα συμφωνούν μ’ αυτή την ιδέα. Όταν όμως πρότεινα στις ίδιες μητέρες να γιορτάσουν τους 18 μήνες θηλασμού, όλες είπαν «όχι ευχαριστώ» – οι ίδιες μητέρες δεν ήθελαν να είναι ευρέως γνωστό ότι θήλαζαν ακόμα. Θηλάζουν αλλά δεν επιθυμούν δημόσια αναγνώριση. Προτιμούν να θηλάζουν «κρυφά» και δεν τους πειράζει καθόλου αυτό. Read more

Γιατί να θηλάσω ένα νήπιο;

Καθώς όλο και περισσότερες μητέρες θηλάζουν τα μωρά τους, όλο και περισσότερες επίσης, καταλαβαίνουν ότι απολαμβάνουν το θηλασμό τόσο ώστε να θέλουν να συνεχίσουν να θηλάζουν περισσότερο από τους λίγους μήνες που αρχικά είχαν προγραμματίσει. Η UNICEF προτείνει θηλασμό για δύο χρόνια ή και περισσότερο και η Αμερικανική Παιδιατρική Ακαδημία προτείνει θηλασμό για τουλάχιστον ένα χρόνο, και μετά για όσο είναι επιθυμητό από τη μητέρα και το παιδί.

Ακόμα και η Καναδική Παιδιατρική Κοινότητα στην τελευταία της ανακοίνωση αναγνωρίζει ότι οι γυναίκες μπορεί να θέλουν να συνεχίσουν το θηλασμό και μετά τα δύο χρόνια. Ο θηλασμός μέχρι τα 3 ή τα 4 χρόνια ήταν συνηθισμένη πρακτική στις περισσότερες χώρες του κόσμου μέχρι πρόσφατα στην ανθρώπινη ιστορία, και είναι συνηθισμένη ακόμη σε πολλές κοινωνίες.

Γιατί ο θηλασμός θα πρέπει να συνεχίζεται και μετά τους έξη μήνες;

Επειδή οι μητέρες και τα μωρά απολαμβάνουν το θηλασμό. Γιατί να σταματήσει κανείς μια απολαυστική σχέση; Και επίσης γιατί ο θηλασμός είναι ωφέλιμος για την υγεία τόσο του μωρού, όσο και της μητέρας. 

Κάποιοι λένε ότι το μητρικό γάλα δεν έχει καμιά αξία μετά τους έξη μήνες.

Αυτό είναι μύθος. Το ότι ο καθένας (ακόμα και οι παιδίατροι) μπορεί να το πει αυτό, δείχνει μόνο πόσο παραπληροφορημένοι είμαστε ακόμα σε σχέση με το θηλασμό. Το μητρικό γάλα είναι πάντα γάλα. Ακόμα και μετά τους 6 μήνες, περιέχει πρωτεΐνες, λίπος και όλα τα άλλα θρεπτικά συστατικά που είναι απαραίτητα για το μωρό. Το μητρικό γάλα περιέχει ακόμα και μετά τους 6 μήνες ανοσολογικούς παράγοντες που προστατεύουν το παιδί ακόμα κι αν είναι 2 ετών ή μεγαλύτερο.

Και μάλιστα, κάποιοι ανοσολογικοί παράγοντες στο μητρικό γάλα που προστατεύουν το παιδί από μολύνσεις, περιέχονται σε μεγαλύτερες ποσότητες στο δεύτερο χρόνο της ζωής απ’ ότι στον πρώτο. Αυτό συμβαίνει επειδή μετά τον πρώτο χρόνο της ζωής τα μωρά, όπως είναι φυσικό, είναι εκτεθειμένα σε περισσότερα μικρόβια απ’ ότι τον πρώτο χρόνο. Το μητρικό γάλα εξακολουθεί να περιέχει ειδικούς αναπτυξιακούς παράγοντες που βοηθούν στην ωρίμανση του ανοσοποιητικού συστήματος αλλά και στην εξέλιξη και ωρίμανση του εγκεφάλου, των εντέρων και άλλων οργάνων.

Έχει αποδειχθεί ότι τα παιδιά που πηγαίνουν σε παιδικούς σταθμούς και θηλάζουν, αρρωσταίνουν πολύ λιγότερο και λιγότερο σοβαρά από τα παιδιά που δεν θηλάζουν. Έτσι και οι μητέρες λείπουν λιγότερο από τη δουλειά τους αν συνεχίσουν να θηλάζουν.

Είναι ενδιαφέρον το ότι οι εταιρίες ξένου γάλακτος (ένα πολύ κακό αντίγραφο του μητρικού) ενθαρρύνουν τη χρήση του για ένα χρόνο, ενώ αφήνουν να εννοηθεί ότι το μητρικό γάλα (το οποίο προσπαθούν χωρίς επιτυχία να αντιγράψουν) είναι καλό μόνο για 6 μήνες ή και λιγότερο («το καλύτερο για το νεογέννητο»). 

Έχω ακούσει ότι οι ανοσολογικοί παράγοντες του μητρικού γάλακτος εμποδίζουν το μωρό να αναπτύξει το δικό του ανοσολογικό σύστημα εάν θηλάζει μετά τους έξη μήνες.

Αυτό είναι μύθος επίσης. Είναι απίστευτο πόσοι άνθρωποι στην κοινωνία μας μετατρέπουν τα πλεονεκτήματα του μητρικού γάλακτος σε μειονεκτήματα! Δίνουμε στα παιδιά μας εμβόλια ώστε να δυναμώσουν και να μπορέσουν να προστατεύσουν τον οργανισμό τους από την πραγματική ασθένεια. Το μητρικό γάλα επίσης βοηθάει τα μωρά να πολεμήσουν τις ασθένειες και όταν το μωρό καταφέρνει να πολεμήσει τις ασθένειες μ’ αυτόν τον τρόπο, εμβολιάζεται με φυσικό τρόπο.

Αλλά θέλω το παιδί μου να γίνει ανεξάρτητο.

Και ο θηλασμός κάνει το παιδί εξαρτημένο; Μην το πιστεύετε. Το παιδί που θηλάζει μέχρι να απογαλακτίσει μόνο του (συνήθως ανάμεσα στα 2-4 χρόνια), είναι συνήθως πολύ ανεξάρτητο και, ίσως το πιο σημαντικό, περισσότερο ασφαλές μέσα στην ανεξαρτησία του. Έχει πάρει στοργή και ασφάλεια από το στήθος μέχρι να είναι το ίδιο έτοιμο να κάνει το βήμα και να σταματήσει να θηλάζει. Και όταν το παιδί κάνει αυτό το βήμα μόνο του, ξέρει ότι κάτι έχει πετύχει, ξέρει ότι έχει προχωρήσει στη ζωή του. Είναι ένας σταθμός στη ζωή του για τον οποίο θα είναι περήφανο.

Συχνά πιέζουμε τα παιδιά να γίνουν ανεξάρτητα πολύ νωρίς. Να κοιμηθούν μόνα τους από νωρίς, να απογαλακτίσουν νωρίς, να μείνουν χωρίς τους γονείς τους από νωρίς, να κάνουν τα πάντα όσο πιο νωρίς γίνεται. Μην το πιέζετε και το παιδί θα γίνει ανεξάρτητο σύντομα. Γιατί τόση βιασύνη; Σύντομα θα φύγουν από το σπίτι. Θέλετε να φύγουν από το σπίτι στα 14 χρόνια τους; Όταν μια ανάγκη καλυφθεί, δεν υπάρχει πια. Αν μια ανάγκη δεν καλυφθεί (όπως η ανάγκη για θηλασμό και εγγύτητα με τη μητέρα), παραμένει σαν ανάγκη σε όλη την παιδική ηλικία και ακόμα και στην εφηβεία.

Φυσικά ο θηλασμός μπορεί να χρησιμοποιηθεί, σε κάποιες περιπτώσεις, για να καλυφθεί κάποια ανασφάλεια άλλου είδους. Αλλά το πρόβλημα τότε δεν είναι ο θηλασμός. Είναι κάτι άλλο. 

Τι άλλο;

Πιστεύω ότι το πιο σημαντικό όφελος στον θηλασμό ενός νηπίου δεν είναι τόσο το θρεπτικό και το ανοσολογικό όφελος, αλλά η ξεχωριστή σχέση που αναπτύσσεται ανάμεσα στη μητέρα και το παιδί. Ο θηλασμός είναι μια ανιδιοτελής πράξη αγάπης που επαναλαμβάνεται κάθε φορά που το παιδί μπαίνει στο στήθος. Κι αυτό συνεχίζεται όταν το μωρό γίνεται νήπιο. Κάθε άνθρωπος χωρίς προκαταλήψεις που έχει παρατηρήσει ένα νήπιο να θηλάζει, θα έχει σίγουρα διακρίνει αυτή την ξεχωριστή σχέση που είναι κάτι άλλο, πέρα από την τροφή. Ένα νήπιο μπορεί να ξεσπάσει σε γέλια την ώρα που θηλάζει, χωρίς συγκεκριμένο λόγο. Ο θηλασμός είναι πηγή χαράς. Κι αν μια μητέρα αφήσει τον εαυτό της, ο θηλασμός γίνεται πηγή χαράς και για εκείνη, πολύ πέρα από τη χαρά του να δίνεις τροφή στο παιδί σου. Κι αυτό είναι που κάνει το θηλασμό να αξίζει τον κόπο. 

Κι αν το παιδί αρρωστήσει ή χτυπήσει (κάτι που συμβαίνει όλο και συχνότερα όσο το παιδί μεγαλώνει), δεν υπάρχει πιο εύκολος τρόπος να ηρεμήσεις ένα παιδί από τον θηλασμό. Θυμάμαι πολλές νύχτες στο νοσοκομείο που έβλεπα τις μητέρες να περπατούν αγκαλιά με τα άρρωστα παιδιά τους στους διαδρόμους, προσπαθώντας ανεπιτυχώς να τα ηρεμήσουν, ενώ οι θηλάζουσες μητέρες κάθονταν ήσυχα με τα παιδιά τους στο στήθος. Η μητέρα ηρεμεί το άρρωστο μωρό της με τον θηλασμό και το μωρό ηρεμεί τη μητέρα.

Breastfeeding a toddler – Jack Newman MD, FRCPC, IBCLC and Edith Kernerman IBCLC, 2008, 2009©

Μετάφραση – Επιμέλεια: Βίκυ Φαρδογιάννη – Πιστοποιημένη Σύμβουλος Θηλασμού IBCLC